ក្នុងសង្គមលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ គេបែងចែកអំណាចសំខាន់ៗ ជា៣ គឺ អំណាចនីតិបញ្ញត្តិ អំណាចនីតិប្រតិបត្តិ និងអំណាចតុលាការ ឬអំណាចនីតិវិនិច្ឆ័យ ។ ក. អំណាចនីតិបញ្ញត្តិ (រដ្ឋសភា ព្រឹទ្ធសភា) ៖ មាននាទីតាក់តែងច្បាប់ និងអនុម័តច្បាប់ ។ • អំណាចនីតិប្រតិបត្តិ (រដ្ឋាភិបាល) ៖ មាននាទីជាអ្នកអនុវត្តច្បាប់ និងក្រិត្យ ។ • អំណាចតុលាការ ឬអំណាចនីតិវិនិច្ឆ័យ ...

នៅឆ្នាំ ១៩៤៣ បានជាចំណងមិត្តភាពរវាងប្រទេសប៉ូឡូញ និងសហភាពសូវៀតបានប្រេះឆា ដោយសារតែទាហានអាឡឺម៉ង់ បានរកឃើញរណ្ដៅសាសពទាហាន ប៉ូឡញ ៤៥០០ នាក់ នៅកាទីន ដែលសម្លាប់ដោយពួកតម្រូវសូវៀត ក៏ប៉ុន្ដែសូវៀតវិញបានចោទប្រកាន់អាឡឺម៉ង់ ជាអ្នកសម្លាប់ទៅវិញ ។

រដ្ឋក្រូអាស៊ី និងស្លូវ៉ានី បានក្លាយជារដ្ឋនៅលើទឹកដីយូហ្គោស្លាវីយ៉ាង តាមរយៈបោះឆ្នោត ហើយបានបង្កើតជារដ្ឋធម្មនុញ្ញដឹកនាំដោយរដ្ឋាភិបាលពហុបក្សដែលបានធ្វើឪ្យគណបក្សកុំមុយនីស្ដលុបបំបាត់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងគ្មានការបង្កូរឈាម ហើយបន្ទាប់មក រដ្ឋទាំងពីនេះក៏បានក្លាយជារដ្ឋឯករាជ្យនៅលើទឹកដីនេះ ។

ដែលគេចាត់ទុកថាគឺជាបញ្ហារួមនៅលើពិភពលោកមានដូចជា ៖ • បញ្ហាបរិស្ថាន • បញ្ហាកំណើនប្រជាជន • បញ្ហាជនអន្ដោប្រវសន៍ • បញ្ហាសន្ដិសុខស្បៀង • បញ្ហាសង្រ្គាម • បញ្ហាអសេ្ថរភាពសន្ដិសុខសង្គម • និងភេវរកម្មអន្តរជាតិ ។

ដើម្បីចៀសវាងការរីកដុះដាលនៃសំណង់អាណាធិបតេយ្យ រាជរដ្ឋាភិបាលលោក ក្លេ មិនអាត់លី បានធ្វើដូចតទៅ ៖ – សាងសង់លំនៅដ្ឋានចំនួន ១៥៧ពាន់ខ្នង និងផ្ទះល្វែងចំនួន ៨០៦ ខ្នងបន្ថែមទៀត ។ – ជួសជុលផ្ទះបាក់បែកចំនួន ៣៣៣ខ្នងឡើងវិញ ។

ពិភពលោកគិតថាការបែងចែកប្រទេសអាឡឺម៉ងជាពីរ គឺជាការអៀនខ្មាស់បំផុត ។ ហើយពិភពលោករស់នៅក្នុងភាពរំជើបរំជួលក្រោមព្យុះនៃសង្រ្គាមត្រជាក់អស់ជិតកន្លះសតវត្សដែលមានជញ្ជាំងក្រុងប៊ែកឡាំងជានិមិត្តរូប ។

លោក គូបាឆូវ បានឡើងកាន់អំណាចនៅឆ្នាំ១៩៨៥ នៅអាយុ ៥៤ឆ្នាំ នេះគឺជាបើកសករាជថ្មីនៃមេដឹកនាំសហភាពសូវៀតដែលបានបញ្ចប់របបដឹកនាំដោយព្រឹទ្ធាចារ្យ និយម ។

លោក ហ្គោបាឆូវ គឺជាអ្នកកំណែទម្រង់ប្រព័ន្ធនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមនៅសូវៀត ដែលបានទុំជោរ តាំងពីឆ្នាំ ១៩១៧មក ។ ក្នុងកំណែទម្រង់នេះគាត់បាន ធ្វើដូចតទៅ ៖ • បើកឪ្យមានអ្នកវិនិយោគទុន ខាងវិស័យឧស្សាហកម្ម មកពីខាងក្រៅប្រទេស ចូលមកបណ្ដាក់ទុន ។ • បំផុតឪ្យមានការប្រកួតប្រជែងសេដ្ឋកិច្ច តាមទម្រង់សេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរី ។ • បើកឪ្យមានការរិះគន់ជាចំហ ដល់បុគ្គលមិនល្អក្នុងជួរអ្នកដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល • បើកឪ្យមានការជ្រើសតាំង តាមរយៈការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុតិ្ដធម៌ ...

ម្ចាស់ទឹកដីដើម គឺជនជាតិឥណ្ឌាស្បែកក្រហម ដែលត្រូវមកពីអឺរ៉ុបចូកមកទន្រ្ទានកាប់សម្លាប់ ដណ្ដើមយកទឹកដី បង្កើតបានជារដ្ឋ ១៣នៅត្រើយអាត្លង់ទិចបែងខាងកើត។

ដើម្បីឆ្លើយតបយានអាវកាសរបស់សូវៀត សហរដ្ឋអាមេរិកបានជំរុញអង្គការ អាវកាសណាសា ធ្វើការស្រាវជ្រាវក្នុងទីអាវកាស អស់ទឹកប្រាក់សហព័ន្ធយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ សហរដ្ឋអាមេរិកបានយកឈ្នះសូវៀតដោយសម្រេចឪ្យមនុស្សជាន់លើឋានព្រះចន្ទនៅឆ្នាំ ១៩៦៧។