បានជាចាំបាច់ត្រូវមានច្បាប់អនុញ្ញាតក្នុងការធ្វើបាតុកម្មអហិង្សា ព្រោះ • ដើម្បីបង្ហាញពីសេរីភាពខាងផ្នែកនយោបាយរបស់ប្រទេស • ដើម្បីបង្ហាញពីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ។

ការធ្វើកូដកម្ម និងបាតុកម្មអហិង្សា ជាសិទ្ធិនយោបាយ ។

ក. លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ មានតាំងបុរាណសម័យមកម្ល៉េះដូចជាសម័យព្រះពុទ្ធជាដើម ។ ខ. ទស្សនៈ ប្រជាធិបតេយ្យរបស់ទស្សនវិទូ មួយចំនួន ៖ • ព្រះពុទ្ធផ្តល់នូវមូលដ្ឋាន ៥ ប្រការ ក្នុងដំណើរការប្រជាធិបតេយ្យគឺ ៖ ...

ន័យពាក្យនិងកន្សោមពាក្យខាងក្រោម ៖ • សិទ្ធិមនុស្ស គឺជាអ្វីៗទាំងអស់ដែលមនុស្សត្រូវការជាចាំបាច់សម្រាប់ឱ្យមនុស្សបានក្នុងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរជាមនុស្ស ។ ឬជាអំណាចខាងសីលធម៌ ឬជាអំណាចដែលមិនត្រូវគេរំលោភបានក្នុងការកាន់កាប់ធ្វើឬការទាមទារអ្វីមួយពីនរណាម្នាក់ ។ • សិទ្ធិពលរដ្ឋ គឺជាសិទ្ធិរបស់មនុស្សក្នុងការរស់នៅក្នុងការការពារខ្លួនស្របច្បាប់តាមវប្បធម៌របស់ជាតិខ្លួន ។ • សន្ធិសញ្ញា គឺជាកិច្ចព្រមព្រៀងដោយរដ្ឋទាំងឡាយដោយកំណត់តាមរយៈច្បាប់ពិសេសទាំងឡាយ • កតិកាសញ្ញា គឺសញ្ញាសន្មតគ្នាទុកជាគ្រឿងសម្គាល់អ្វីមួយៗ • កតិកាសញ្ញា (វចនានុក្រមខ្មែរ) គឺកិច្ចព្រមព្រៀងមួយដែលត្រូវបានធ្វើឡើងរវាងភាគីពីរ ឬច្រើនរវាងរដ្ឋទាំងផ្លូវការទាំងមិនផ្លូវការ ដើម្បីអ្វីមួយរួមគ្នាក្នុងគោលបំណងបម្រើផលប្រយោជន៍រវាងគ្នាទៅវិញទៅមក ។ • ពិធីសារ គឺឯកសារដែលមានតម្លៃស្មើកិច្ចព្រមព្រៀងតែមានលក្ខណៈផ្លូវការតិចជាងកិច្ចព្រមព្រៀង ។ • ការសម្រុះសម្រួល ...

មនុស្សត្រូវមានសិទ្ធិដូចគ្នា ៖ • សិទ្ធិបញ្ជេញមិត • សិទ្ធិមានការងារធ្វើ • សិទ្ធិមានទ្រព្យសម្បត្តិកម្មសិទ្ធិ • សិទ្ធិមានជំនឿសាសនា • សិទ្ធិទទួលការអប់រំ • សិទ្ធិចូលរួមក្នុងនយោបាយ ។

អំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារ គឺជាអំពើទាំងឡាយណាដែលកើតមានទៅលើប្តី ឬប្រពន្ធ កូនក្នុងបន្ទុក ឬជនទាំងឡាយដែលរស់នៅក្រោមដំបូលផ្ទះ និងក្នុងបន្ទុកគ្រួសារ ។

ជនជាតិភាគតិចមានសិទ្ធិដូចជា ៖ • សិទ្ធិមានវត្ត • សិទ្ធិឱ្យមានការគោរពដល់សញ្ញាណជាតិ និងសញ្ញាណវប្បធម៌ • សិទ្ធិស្វ័យសម្រេច • សិទ្ធិរួចផុតពីអំពើប្រល័យពូជសាសន៍ • សិទ្ធិប្រើប្រាស់សម្បត្តិ និងធនធានធម្មជាតិ • សិទ្ធិរួមចំណែកក្នុងការលូតលាស់នៃបច្ចេកវិទ្យា និងវិទ្យាសាស្ត្រអន្តរជាតិ • សិទ្ធិដើម្បីវប្បធម៌រួមមានការប្រើភាសា និងសេរីភាពខាងវប្បធម៌ • សិទ្ធិរក្សាការពារបរិស្ថាន • សិទ្ធិមិនឱ្យមានការរើសអើងមកលើខ្លួន ។

មាត្រា៣៤ថ្មី ក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាបានចែងថា ៖ • ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិបោះឆ្នោត និងអាចឈរឈ្មោះឱ្យគេបោះឆ្នោត ។ • ប្រជាពលរដ្ឋទាំងពីរភេទដែលមានអាយុយ៉ាងតិច១៨ឆ្នាំ មានសិទ្ធិទៅបោះឆ្នោត។ • ប្រជាពលរដ្ឋទាំងពីរភេទដែលមានអាយុយ៉ាងតិច២៥ ឆ្នាំ អាចឈរឈ្មោះឱ្យគេបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតាំងជាតំណាងរាស្ត្រ • ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទាំងពីរភេទដែលមានអាយុយ៉ាងតិច៤០ឆ្នាំ អាចឈរឈ្មោះឱ្យគេបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតាំងជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភា • បទប្បញ្ញាត្តិបន្ថយសិទ្ធិបោះឆ្នោត និងសិទ្ធិឈរឈ្មោះឱ្យគេបោះឆ្នោតត្រូវចែងក្នុងច្បាប់បោះឆ្នោត ។

ទំនាក់ទំនងរវាងសិទ្ធិ សេរីភាព និងច្បាប់មនុស្សត្រូវមានសិទ្ធិ និងសេរីភាពស្មើគ្នា ដោយឥតប្រកាន់ពូជសាសន៍ពណ៍សម្បុរ ភេទ ភាសា ជំនឿនិន្នាការនយោបាយ ដើមកំណើតជាតិ ឋានៈសង្គម ធនធាន ឬស្ថានភាពឯទៀតឡើយ ។ រីឯ ច្បាប់ ជានិយាមជាកាតព្វកិច្ចបំផុតរបស់មនុស្សសម្រាប់ការពារសិទ្ធិនិងសេរីភាពដែលធម្មជាតិបានសម្អិតសម្អាងឡើងដើម្បីជីវិតរស់នៅក្នុងសង្គម ។ ដូច្នេះការប្រើសិទ្ធិសេរីភាពផ្ទាល់ខ្លួនរបស់បុគ្គលិកម្នាក់ៗមិនត្រូវឱ្យប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិសេរីភាពអ្នកដទៃឡើយគឺ ត្រូវប្រព្រឹត្តតាមលក្ខខណ្ឌកំណត់ក្នុងច្បាប់ ។

និយាយពីស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច នៅកម្ពុជា គឺ ៖ • ប្រជារាស្រ្តខ្មែរ ៩០% បានប្រកបរបធ្វើស្រែចម្ការ ហើយដំណាំកសិកម្មដែលសមខាន់គឹ ដំណាំស្រូវ • ការផលិតស្បៀង មានវិធានការ ៣យ៉ាងគឺ ពង្រីកផ្ទៃដីកសិកម្ម បង្កើនរដូវដាមដុះ និងប្រពលវប្បកម្ម • ចម្ការកៅស៊ូនៅខេត្តរតនគិរី កំពង់សោម កំពង់ចាម ក្រចេះ ដែលទុកចោលខ្វះការថែទាំត្រូវបានរដ្ឋស្តារឡើងវិញ និងដាំថ្មីបន្ថែមចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៨៥ • អាជីវកម្មឈើ ជាផ្នែកមួយមានការរីកចម្រើនខ្លាំង ហើយក្លាយជាមុខព្រួញដ៏សំខាន់មួយក្នុងចំនោម ...