បានជាសហភាពសូវៀតផ្ដល់ជំនួយឪ្យអឺរ៉ុបខាងកើត បង្កើតឡើងសម្រាប់ប្រឆាំងនឹងអង្គការអូតង់មានកូនីវ ជាមេបញ្ជាការប្រចាំនៅអឺរ៉ុបខាងកើត ។

វិស័យឩស្សាហកម្មទេសចរណ៍អូស្រ្តាលីមួយផ្តល់ប្រភពចំណូលដ៏ធំមួយដែរ ។ លំហូរភ្ញៀវទេសចរណ៍បានកើននៅពេលក្រោយសង្រ្គាមលោកលើកទី២ គឺ ២.៥ លាននាក់ រហូតដល់ ៦.៥ លាននាក់ ភាគច្រើននៃភ្ញៀវទាំងនោះគឺមកពីទ្វីបអាស៊ី ។ នៅក្នុងឩស្សាហកម្មទេសចរណ៍ក៏មានទុនវិនិយោគមកពីជប៉ុន ម៉ាឡេស៊ី និងសិង្ហបុរី សម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍សំណង់សណ្ឋាគារលំដាប់ផ្កាយបីជាច្រើនកន្លែង ។

ប្រទេសជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មសំខាន់ជាងគេរបស់អូសាស្រ្តាលី មានអង់គ្លេស ជប៉ុន កូរ៉េ តៃវ៉ាន់ សិង្ហបុរី និងហុងកុង ។

បានជាព្រះបាទពញាយ៉ាតប្តូររាជធានីពីអង្គរមកចុតមុខ ព្រោះដើម្បី • ការពារខ្លួនពីសំណាក់សត្រូវសៀម • នៅចតុមុខមានទីតាំងល្អ សម្រាប់ស្តារជីវភាពប្រជារាស្រ្តដែលបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុកដោយសារសៀមចូលឈ្លានពានជាច្រើនសា • នៅតំបន់អង្គរចំនួនប្រជាជនចុះខ្សោយ ចំណែកភាគខាងត្បូងមានចំនួនប្រជាជនច្រើនជាងដែលងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលកម្លាំងប្រជាជន និងកសាងប្រទេសជាតិ • ដីមានជីជាតិងាយស្រួលក្នុងការបង្កបង្កើនផល • នៅតំបន់ចុតមុខងាយស្រួលក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មទាំងផ្លូវគោក និងផ្លូវទឹក ។ រីឯតំបន់អង្គរត្រូវពួកសៀមបំផ្លិចបំផ្លាញអស់នូវប្រព័ន្ធហេដ្ឋានរចនាសម្ព័ន្ធ។

នៅសម័យព្រះបាទធម្មរាជា ប្រទេសខ្មែរស្ថិតក្នុងចំណុះប្រទេសសៀម ។ ស្តេចសៀមបានចាត់បញ្ជូនទូតមកបង្ខំឱ្យព្រះបាទចន្ទរាជាលើកសួយសារអាករមកថ្វាយតាមទម្លាប់ពីមុនរៀងមក ។ ប៉ុន្តែព្រះបាទចន្ទរាជាប្រកែកមិនព្រមនៅក្រោមអំណាចសៀម ។ សៀមខឹងក៏លើកទ័ពមកវាយខ្មែរនៅក្បែរក្រុងអង្គរព្រះបាទចន្ទរាជាបានកេណ្ឌទ័ពទៅទល់នឹងទ័ពសៀមនៅស្ទឹងអង្គរ និងវាយបកសៀមឱ្យបាក់ទ័ព ចាប់ជាឈ្លើយសិបរាប់ពាន់នាក់ ។ ត្រង់កន្លែងនោះហៅថា ភូមិសៀមរាប ឃុំសៀមរាប និងស្រុកសៀមរាប ក្លាយទៅជា ខេត្តសៀមរាប រហូតដល់សព្វថ្ងៃ (សៀមចាញ់ខ្មែររាប) ។

មហាអំណាចអាឡឺម៉ង់ អ៊ីតាលី និងជប៉ុនបានរៀបចំយុទ្ធសាស្រ្តនយោបាយរបស់ខ្លួន មុននឹងផ្ទុះសង្រ្គាមលោកលើកទី២ (១៩៣៦-១៩៣៩) ដូចខាងក្រោម៖ • នៅឆ្នាំ ១៩៣៧ កងទ័ពជប៉ុនដែលឈរជើងស្រាប់នៅតំបន់អ៉ាន់ជូរី បានលុកលុយចូលជ្រៅទៅក្នុងប្រទេសចិនរហូតដល់ទីក្រុងប៉េកាំង • នៅខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៣៨ កងទ័ពអាឡឺម៉ង់បានចូលកាន់កាប់ប្រទេសអូទ្រីស ហើយភ្ជាប់ទឹកដីនេះទៅនឹងប្រទេសអាឡឺម៉ង់ • នៅឆ្នាំ ១៩៣៨ អាឡឺម៉ង់ទាមទារឱ្យឆេកូស្លូវ៉ាគី ប្រគល់តំបន់ស៊ូដែតដែលស្ថិតក្រោមម៉ាន់ដាតរបស់ខ្លួនមកឱ្យអាឡឺម៉ង់ • នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៣៩ ពួកផាស៊ីសអាឡឺម៉ង់បានដាក់ទ័ពចូលកាន់កាប់ទីក្រុងប្រាកនៃប្រទេសឆេកូស្លូវ៉ាគី ...

បានជាលេចឡើងសម្ព័ន្ធផាពយោធាអ៊ីតាលី អាឡឺម៉ង់ ជប៉ុន ពីព្រោះមហាអំណាចបីដែលផ្តួចផ្តើមគំនិតប្រកួតប្រជែងសព្វាវុធនិងចង់បែងចែកពិភពលោកដោយកម្លាំងបាយ បានរៀបចំគម្រោងរបស់ខ្លួនដោយបង្កើតប្លុកយោធាឈ្លានពាន ។

ប្រជុំក្រុមប្រឹក្សារាជសម្បត្តិ៖ • ៦ មេសា ១៩៦០ • ទ្រង់ស៊ីសុវត្ថិ មុនីរ៉េតប្រធានក្រុមប្រឹក្សារាជវង្ស • ទ្រង់វត្ថាឆាយាវង្សម ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាព្រះមហាក្សត្រ • លោកជួប ហ៊ែល ប្រធានសភាជាតិ • សម្តេចនរោត្តម សីហនុ ប្រធានក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋមន្រ្តី • លោជួប សំឡូត ប្រធានតុលាការកំពួល • សម្តេចព្រះសង្ឃរាជទាំងពីរគណៈ ។

បារាំងបានរៀបកម្មវិធីដូចជា៖ • កាត់បន្ថយអំណាចស្តេចត្រាញ់ មន្រ្តីសក្តិភូមិ • លុបបំបាត់វណ្ណៈខ្ញុំគេ • បង្កើនចំនួនម្ចាស់កម្មសិទ្ធិ ដែលជាកម្លាំងចលករជួយជំរុញ កម្មវិធីកកំណែទម្រង់ទាំងអោយជោគជ័យ • បង្កើតតុលាការជាន់ខ្ពស់ • បង្កើតប្រព័ន្ធពន្ថដារថ្មី • ធ្វើអោយសៀម ទទួលស្គាល់អំណាចរបស់ខ្លួនលើប្រទេសកម្ពុជា ។

ឥស្សរជន ដែលបាត់បង់ជីវីតដោយសារស្នាដៃភេរវករមានដូចជា៖ លោក ចនកេណ្ណឌី រ៉ូប៊ីត កេណ្ណឌី អ្នកស្រូ ឥន្ទ្រាគន្ធី លោក រ៉ាជីហ្វគន្ធី លោក ម៉ាទីនលូទ័រយីង។