ក្រោយបែកបន្ទាយលង្វែក ប្រទេសកម្ពុជាមានស្ថានភាពដូចខាងក្រោម • ប្រទេសជាតិអស់ឫទ្វានុភាព ធ្លាក់ជារដ្ឋទន់ខ្សោយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ • ខ្មែរបាត់បង់កេតនភណ្ឌជាតិ ក្បួន ច្បាប់ អ្នកប្រាជ្ញ បណ្ឌិត និងវប្បធម៌ ត្រូវសៀមឆក់ប្លន់អស់ • ប្រទេសធ្លាក់ក្នុងភាពអនាធិបតេយ្យគ្រោះទុរ្កិក្ស ពេញប្រទេស • ព្រះរាជវង្សានុវង្សប្រព្រឹត្តតអំពើពាលាលែងមានឫទ្ធានុភាព • ប្រជារាស្រ្តអស់ជំនឿលើព្រះរាជា • ប្រទេសកម្ពុជាបាត់បង់ខេត្ត ចន្ទបុរី បស្ចឹមបុរី នគររាជសីមា បាត់ដំបង សៀមរាប ពោធិ៍សាត់ ។

នយោបាយបោះបង់ទំនាក់ទំនងជាមួយសៀម របស់ស្តេចស្រីសុរិយោពណ៌បានផលចំណេញ សម្រាប់ប្រទេសខ្មែរនៅសម័យនោះ ដូចជា ៖ • មិនបាច់រណបនឹងសៀម • មិនបាច់នាំសួយសាអាករទៅឱ្យសៀម • មិនបាច់បង់ទឹកដីនៅភាគខាងលិច ។

បានជាព្រះបាទពញាយ៉ាតប្តូររាជធានីពីអង្គរមកចុតមុខ ព្រោះដើម្បី • ការពារខ្លួនពីសំណាក់សត្រូវសៀម • នៅចតុមុខមានទីតាំងល្អ សម្រាប់ស្តារជីវភាពប្រជារាស្រ្តដែលបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុកដោយសារសៀមចូលឈ្លានពានជាច្រើនសា • នៅតំបន់អង្គរចំនួនប្រជាជនចុះខ្សោយ ចំណែកភាគខាងត្បូងមានចំនួនប្រជាជនច្រើនជាងដែលងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលកម្លាំងប្រជាជន និងកសាងប្រទេសជាតិ • ដីមានជីជាតិងាយស្រួលក្នុងការបង្កបង្កើនផល • នៅតំបន់ចុតមុខងាយស្រួលក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មទាំងផ្លូវគោក និងផ្លូវទឹក ។ រីឯតំបន់អង្គរត្រូវពួកសៀមបំផ្លិចបំផ្លាញអស់នូវប្រព័ន្ធហេដ្ឋានរចនាសម្ព័ន្ធទាំងនេះ។

បានជាអង្គការអន្តរជាតិនេះ ដាក់ឈ្មោះថាជាអង្គការសហប្រជាជាតិ ព្រោះអង្គការនេះប្រទេសជាច្រើននៅលើពិភពលោកចូលជាសមាជិក ។ ហើយការបង្កើតឈ្មោះអង្គការនេះ គឺជាប់ទាក់ទងនឹងប្រធានាធិបតីអាមេរិកដ៏ល្បីឡាញម្នាក់ ដែលពលរដ្ឋអាមេរិកបោះឆ្នោតផ្តល់សេចក្តីទុកចិត្ត ៤ អាណត្តិជាប់គ្នា គឺលោកប្រង់ឃ្លីន រូស្វែល ។

ស្ថាប័នដែលស្ថិតនៅជាយន្តការអង្គការសហប្រជាជាតិមាន • មហាសន្និបាត • ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ • ក្រុមប្រឹក្សាភិបាល • តុលាការអន្តរជាតិ • លេខាធិការដ្ឋាន • ក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម ។

អគ្គលេខាអង្គការសហប្រជាជាតិមាន ៨ រូបគឺ • លោក ទ្រីវលី (១៩៤៦-១៩៥២) សញ្ញាតិណរវែស • លោក ដាក់មាំម៉ាសូល (១៩៥៣-១៩៦១) ជនជាតិស៊ុយអ៊ែត • លោក អ៊ូថាន់ (១៩៦១-១៩៧១) ជនជាតិភូមា • លោក គៀតវាលហែម (១៩៧២-១៩៨១) ជនជាតិអូទ្រីស • លោក សាវីយេប៉េរេដឺគូអេឡា ( ១៩៨២-១៩៩១) ជនជាតិអេស៊ីប • លោក ...

ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិករូបដែលប្រឆាំងនឹងរបបទាសភាព (ប្រកាន់ពូជសាសន៍) គឺលោក លីងកូល ។

ប្រទេសនាំអាភៀនទៅលក់នៅប្រទេសចិនគឺប្រទេសអង់គ្លេស ។

បានជាអង់គ្លេសហាមមិនឱ្យប្រទេសក្រោមអាណានិគមផលិតផលដូចផលិតផលខ្លួន ដោយខ្លាចប្រណាំងប្រជែង ។

បានជាផ្ទុះសង្រ្គាមលោកលើកទី១ ព្រោះ ក. នយោបាយអនុត្តរភាពនៃបណ្តាប្រទេសមហាអំណាច • សង្គ្រាមរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងអេស៉្បាញ ដើម្បីគ្រប់គ្រង់កោះគុយបា (១៨៩៥-១៨៩៨) • សង្រ្គាមចក្រភពអង់គ្លេសជាមួយនឹងសាធារណរដ្ឋប៊ួរ (១៨៩៩-១៩០២) ។ ដើម្បីគ្រប់គ្រងតំបន់ភាគខាងត្បូងនៃទ្វីបអាព្រិច • សង្រ្គាមរូស៊ី ជប៉ុន (១៩០៤-១៩០៥) ដើម្បីគ្រប់គ្រងតំបន់អាណានិគមចុងបូព៌ា ។ ខ. វិបត្តិខែកក្កដាឆ្នាំ ១៩១៤ • នៅថ្ងៃទី៣២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩១៤ អូទ្រីស ...