General Knowledge

បានជាគេថាផែនការម៉ាសាល់ជាដើមហេតុមួយនៃកំណើតសង្រ្គាមត្រជាក់ព្រោះថាតាមរយៈផែនការនេះសហរដ្ឋអាមេរិកបានផ្ដល់ជំនួយ១៣កោដដុល្លាសម្រាប់ជួយប្រទេសមួយចំនួននៅអឺរ៉ុបខាងលិចដើម្បីជួយស្រោចស្រង់សេដ្ឋកិច្ចប្រទេសទាំងនោះ។

ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ មានស្នាព្រះហស្ថសំខាន់ៗដូចតទៅ៖ • ទាមទារឯករាជ្យពីពួកអាណានិគមបារាំង ជួនជាតិនិងប្រជាជនខ្មែរ។ • បង្កើតនិងធ្វើអោយមានការរីកចម្រើន នៅសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម។ • ទាមទារប្រាសាទព្រះវិហារពីថៃ ដែលបានចូលមកកាន់កាប់ដោយខុសច្បាប់នៅឆ្នាំ១៩៥៤។ • បង្កើតសមិទ្ធិផលនៃហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម។

នៅពេលចាប់ផ្ដើមសម័យសាធារណរដ្ឋទី៥ បារាំងបានអនុវត្តផែនការសេដ្ឋកិច្ច ដូចជា៖ • ធ្វើឪ្យប្រាក់ហ្រ្វង់មានលំនឹង • រំសាយឧស្សាហកម្មតូចៗ បង្កើតឧស្សាកម្មធំ ខ្នាតធំ ខ្នាតអន្តរជាតិដើម្បីប្រកួតប្រជែងជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិច • ស្រាវជ្រាវវិស័យថាមពលបរមាណូការសិក្សាទីអវកាស • ស្ថាបនាយន្ដហោះយក្សរួមគ្នាជាមួយនឹងអង់គ្លេស។

ដែលហៅថាប៉ងសៀ គឺទ្វីបទាំងអស់ស្ថិតនៅរួមគ្នាជាផ្ទាំងដីដ៏ធំមួយ ។

លោកបែរ សុន ចែកលំនឹកជា២ប្រភេទៈ • លំនឹកទម្លាប់ៈ ជាការប្រព្រឹត្តស្ទួនដដែលៗ ដើម្បីបានចាំនូវអ្វីមួយ។ • លំនឹកសុទ្ធសាធៈ ជាការផ្តិតរូបភាពព្រឹត្តិការណ៍មួយឱ្យស្ថិតជាប់ជាប្រចាំក្នុងចិត្ត។

សីលធម៌សកលនៅត្រូវបានសាស្ត្រាចារ្យ ហាន្យ គុង បង្ហាញឱ្យស្គាល់នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣តែវាមិនមែនជាបង្កើតថ្មីទេ គឺគ្រាន់តែជារបកគំហើញនៃគោលការណ៍រួមដែលមានអាយុស្មើនឹងកំណើត មនុស្សជាតិដែរ។ នៅពេលដែលសកលលោកកំពុងស្ថិតក្នុងសកលភាវូបនីយកម្មធ្វើឱ្យមាននូវបញ្ហាសីលធម៌ បញ្ហាបរិស្ថាន និងបញ្ហាសង្គមជាច្រើនរាប់មិនអស់ដែលត្រូវការចាំបាច់នូវសកលភាវូនីយកម្មនៃសីលធម៌រួម និងគំរូសីលធម៌ឬនិយាយឱ្យខ្លីថាសីលធម៌សកលដើម្បីសង្គ្រោះជីវិតមនុស្សបច្ចុប្បន្ន និងកូនចៅជំនាន់ក្រោយទៀតឱ្យរស់នៅបានសមរម្យ និងយូរអង្វែង។ សីលធម៌សកលត្រូវបានគេទទួលយកចាប់តាំងពីមានសេចក្តីប្រកាសអំពីសីលធម៌សកលដោយសភានៃសាសនាពិភពលោកកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៩៣ មកម្លេះ។

សេដ្ឋកិច្ចអាឡឺម៉ង់ខាងកើតពឹងផ្អែកលើ វិស័យឧស្សាហកម្ម វិស័យកសិកម្ម និងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម ។

នៅថ្ងៃទី ០១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ១៩១៨ សហព័ន្ធយូហ្គោស្លាវីមានឈ្មោះ ថា សហព័ន្ធ ស្លូវ៉ែន ក្រូអាតនិងរាជាណាចក្រ ស៊ែប៊ី ។

សង្រ្គាមរវាងពួកស៊ែប និងក្រូអាស៊ីបានកើតឡើងនៅពេលដែលកងទ័ពយូហ្គោស្លាវី ដែលមានប្រៀបទាំងអាវុធ និងមនុស្ស ពោលគឺពលទាហាន ៣០ ០០០ នាក់ និងរទេះតង់ ៣ ០០០គ្រឿង ហើយបានបំបាត់កងទ័ព ក្រូអាត ឪ្យនៅក្រៅរង្វង់ប្រយុទ្ធ មិនតែ ប៉ុណ្ណោះទៀតកងទ័ពយូហ្គោស្លាវី ក៏បានប្រើទ័ពអាកាសទម្លាប់គ្រាប់បែកទៅលើទីក្រុង ហ្សាគ្រីបទៀតផង ។ ជាលទ្ធផលកងទ័ពយូហ្គោស្លាវីបានចូលកាន់កាប់ទឹកដីក្រូអាត ៣០% ហើយសង្រ្គាមនេះត្រូវបានបញ្ចប់ក្រោយពេលរដ្ឋាភិបាលក្រូអាត បានចុះសន្ធិសញ្ញាជាមួយពួកស៊ែប ។

ក្រោយរដ្ឋប្រហារលោក ចេង ហេងត្រូវបានគេតែងតាំងជាប្រធានរដ្ឋសភានិងប្រមុខរដ្ឋស្ដីទីរហូតដល់មានការបោះឆ្នោតជ្រើសប្រមុខរដ្ឋថ្មីៗ ចំណែកលោក លន់ ណុល ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រីដដែល ដែលមានអ្នកអង្គម្ចាស់ស៊ីសុវត្ថិ សិរីមតៈជាជំនួយការ ។