General Knowledge

មកដល់បច្ចុប្បន្នអង្កការសហប្រជាជាតិបានជួយដោះស្រាយបញ្ហា ដល់កម្ពុជាដូចជា ៖ • ១៥ មិថុនា ១៩៥២ ជួយដើស្រាយរឿងក្ដីប្រាសាទព្រះវិហារ • ២៣ តុលា ១៩៩៣ កិច្ចព្រមព្រៀងសន្ដិភាពទីក្រុងប៉ារីស • ០៧ កក្ដដា ២០០៨ បញ្ជូនប្រាសាទព្រះវិហារចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក • ១៨ តុលា ២០១១ តុលាការអន្ដជាតិបានបញ្ជាឪ្យកងទ័ពថៃ និងកម្ពុជាដកចេញពីតបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ ។

ផែនការញូឌៀល គឺជាផែនការដែលរៀបចំឡើងដើម្បីព្យាបាល វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ ១៩២៩ ។ ផែនការញូឌៀលមានន័យថា ជាការជួយសង្រ្គោះសេដ្ឋកិច្ចជាបន្ទាន់តាមកំណែទម្រង់របស់រដ្ឋាភិបាល ។ ផែនការនេះបង្កើតឡើងដោយលោកប្រធានាធិបតីអាមេរិកឈ្មោះ ហ្រ្វង់គ្លីនរូស្វែល ។

ការអប់រំទៅក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ គឺជាបណ្ដុះស្មារតីកុមារឪ្យមានឆន្ទៈដាច់ខាតនិងជឿជាក់លើអង្គការតែមួយគត់។ កម្មភិបាលខ្មែរក្រហមអប់រំកុមារឪ្យស៊ើបការណ៍ពីឪពុកម្ដាយរបស់ខ្លួនពេលខ្លះកុមារទាំងនោះហ៊ានទាំងសម្លាប់ឪពុកម្ដាយបង្កើតរបស់ខ្លួនដោយចោទថាខ្លាំង។ តាមរយៈប្រព័ន្ធអប់រំដ៏មហាគ្រោះថ្នាក់ទាំងទ្រឹស្ដីនិងការអនុវត្តដែលគេទទួលបានកុមារទាំងឡាយជឿជាក់ដាច់ខាតនិងគោរពតាមបញ្ជាររបស់អង្គការយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់បំផុត។

កំណកំណើតរ៉ែ មានដូចជា រ៉ែបានពីម៉ាក់ម៉ានិងកំអែភ្នំភ្លើងៈ រ៉ែកើតឡើងពីម៉ាក់ម៉ាក្តៅ ហើយចុះត្រជាក់នៅក្នុងជម្រៅផែនដី ឬកកើតឡើងពីកំអែភ្នំភ្លើងកករឹងលើផ្ទៃផែនដី។ រ៉ែបានពីសូលុយស្យុងៈ នៅពេលដែលអង្គធាតុនិងសមាសធាតុដែលរលាយនៅក្នុងទឹក ចេញជាសូលុយស្យុងមួយ កំណក្រោមបានកកើតឡើង។ រ៉ែបានពីសិលាប្រៃកំណើតៈ ការផ្លាស់ប្តូរសម្ពាធ សីតុណ្ហភាព សិលានឹងទទួលរងនូវលំនាំប្រែកំណើត ហើយសិលាដែលកកើតឡើងក្នុងសិលានោះរួមមានៈ កាលស៊ីត កាណេត ក្រាភីត ហេម៉ាទីត ម៉ាញេទីត មីកា និងថក។

គេចាត់ទុកសិលាម៉ាក់ម៉ាផ្អែកលើសមាសធាតុផ្សំ និងវាយភាពរបស់វា។

ព្រំដែនផ្លាកតិចតូនិចមានបីប្រភេតគឺ៖ • ព្រំដែនរួមឬព្រំដែនជំនួបគ្នា • ព្រំដែនបែកចេញពីគ្នាឬព្រំដែនបែកចេញសំណង់ • ព្រំដែនជ្រូសគ្នា ។ព្រំដែនផ្លាកតិចតូនិចមានបីប្រភេតគឺ៖ • ព្រំដែនរួមឬព្រំដែនជំនួបគ្នា • ព្រំដែនបែកចេញពីគ្នាឬព្រំដែនបែកចេញសំណង់ • ព្រំដែនជ្រូសគ្នា ។

ដើម្បីទទួលបានសីលធម៌សកល យើងត្រូវ៖ • រួមរស់ជាមួយគ្នាដោយសហសន្តិភាព • យល់ពីគោលការណ៍នៃសាសនានីមួយៗ • មានការយោគយល់អធ្យាស្រ័យគ្នា • គោរពសិទ្ធិ និងគោរពតម្លៃគ្នា • មិនប្រមាថសាសនាដទៃក្រៅពីសាសនាដែលខ្លួនកំពុងប្រត្តិបត្តិ • បើកទូលាយពីសេរីភាពក្នុងជំនឿសាសនា • ប្តេជ្ញាចិត្តគោរពជីវិតនិងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរបស់មនុស្ស • ផ្តន្ទាទោសចំពោះអ្នកដែលធ្វើឱ្យមានវិនាសកម្មគ្រប់បែបយ៉ាងនៅភពផែនដី។

កម្លាំងស្នូលនៅក្នុងការដឹកនាំចលនាតស៊ូដើម្បីឯករាជ្យជាតិទាំងនេះគឺ បញ្ញវ័ន្ដ ។ ក្រុមបញ្ញវ័ន្ដច្រើនចេញមកពីជួរមន្រ្ដីរាជការ នាយទាហានកូនចៅអភិជន គហបតី និងពាណិជ្ជករ ។

អ៊ីត្លែលបានឡើងកាន់អំណាចជាអធិកាបតី (កាន់ស្ល៊ែ) ដោយដំបូងអ៊ីត្លែបានចូលជាសមាជិកបក្សកម្មករសង្គមប្រជាធិបតេយ្យអាឡឺម៉ង់ ដោយភាពប៉ិនប្រសប់របស់ខ្លួននៅឆ្នាំ ១៩២១ អ៊ីត្លែបានក្លាយជាប្រធានបក្ស នៅពេលនោះបក្សមានឈ្មោះម៉្យាងទៀតគឺ ណាស៊ី ។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់អ៊ីត្លែបក្សណាស៊ីបានក្លាយជាបក្សធំជាងគេ ហើយនៅឆ្នាំ ១៩៣៣ អំណាចរដ្ឋបានស្ថិតក្រោមការដឹកនាំរបស់អ៊ីត្លែនិងបក្សរបស់ខ្លួន ។