General Knowledge

គ្រឹះសេដ្ឋកិច្ចនៃប្រទេសញូសេឡែនមាន • ផលិតផលកសិកម្ម និងពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេស ផលិតផលនាំចេញទៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ ប័រ ប្រូម៉ា សាច់ និងរោមចៀម ជាពិសេសទៅប្រទេសអង់គ្លេសទទួលប្រាក់បានចំណូលយ៉ាងច្រើន • ផលិតផលឩស្សាហកម្ម រកប្រាក់ចំណូលមិនចាញ់ប្រាក់ចំណូលកសិកម្មដែរ ។

បានជាមានការបង្កើត « ក្រុមប្រឹក្សារាជានុសិទ្ធិ » ដោយសារក្រុមប្រឹក្សា រាជសម្បត្តិ មិនអាចជ្រើសរើសបេក្ខជនណាមួយឲ្យឡើងសោយរាជ្យ ជាព្រះមហាក្សត្រថ្មីបាន ។ ក្រុមប្រឹក្សានេះមានតួនាទីបំពេញការងារព្រះមហាក្សត្រជាបណ្តោះអាសន្ន ។

សង្គមរូស៊ីនៅពាក់កណ្តាលសតវត្សទី១៩ ចែកជាវណ្ណៈអអភិជន គហបតី និងអ្នកងារ • វណ្ណៈអភិជនៈ មានពួកស្តេចត្រាញ់និងពួកម្ចាស់កម្មសិទ្ធិដីធំៗ ។ • វណ្ណៈទាសករ ឬអ្នកងារ ៖ មានទាសកររបស់រដ្ឋ និងទាសកររបស់អភិជន ។ • វណ្ណៈគហបតី ៖ មានពួកសិប្បករធំៗ និងអ្នកជំនួញធំៗ ។

សភានៅក្នុងរបបសាធារណៈរដ្ឋទី ៤ មានអំណាចជ្រើសរើសនាយករដ្ឋមន្ដ្រីដែលមានអាណត្តិ៥ឆ្នាំ និងត្រួតពិនិត្យជាប្រចាំនូវសកម្មភាពនយោបាយដោយសភា ហើយសភាអាចដកហូតតំណែងគ្រប់ពេលវេលា បើសិនជាមានកំហុសឆ្គង ។ ដូច្នេះរបបនេះប្រគល់អំណាចធំធេងដល់សភាក្នុងការកំណត់អំណាចនីតិប្រតិបត្តិចំណែកឯប្រធានាធិបតីវិញក៏ជ្រើសតាំងដោយសភាដែលសម្រាប់អាណត្តិ៧ឆ្នាំ ។

ពណ៌នាពីសមិទ្ធផលរបបរាជរដ្ឋាភិបាលពីឆ្នាំ ១៩៩៣ ដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន ៖ នយោបាយក្នុងប្រទេស៖ • អនុវត្តនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ(ដោយរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម និងធ្វើសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមឪ្យមកចូលរួមរស់ជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាលនៅឆ្នាំ ១៩៩៨ នាំមកនូវសន្ដិភាវូបនីយនៅកម្ពុជា • រៀបចំបោះឆ្នោតដោយខ្លួនឯងប្រកបដោយជោគជ័យទៅតាមលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ • កំណែទម្រង់គ្រប់វិស័យ (អប់រំ រដ្ឋបាល តុលាការ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ) • កម្ពុជាប្រកាន់យកលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សេរីពហុបក្ស • រាជរដ្ឋាភិបាលអនុវត្តគោលនយោបាយយុទ្ធសាស្រ្ដ (ត្រីកោណ និងយុទ្ធសាស្រ្ដចតុកោណ) នយោបាយក្រៅប្រទេស៖ • កម្ពុជាក្លាយជាសមាជិកអាស៊ាន (ស្មើមុខស្មើមាត់ជាមួយប្រទេសនានា) • កម្ពុជាចូលជាសមាជិកអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ...

បានកងទ័ពអាកាសរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកបានទម្លាប់គ្រាប់៥២ (B-52) យ៉ាងខ្លាំងមកលើប្រទេសកម្ពុជាគឺដោយសារតែសហរដ្ឋអាមេរិក ខ្លាចប្រទេសវៀតណាមខាងត្បូងដែលអាច ឪ្យកងទ័ពអាមេរិកមិនអាចដកខ្លួនពីវៀតណាមបាន។ ការទម្លាប់នេះបានចាប់ផ្ដើម ពីថ្ងៃទី០៦ ខែកុម្ភៈ ដល់ថ្ងៃទី១៥ ខែសីហាឆ្នាំ១៩៧៣។

របបសាធារណៈរដ្ឋខ្មែរដួលលំដោយសារមូលហេតុដូចជា នៅទីក្រុងភ្នំពេញនឿយណាយនិងរបបសាធារណៈរដ្ឋខ្មែរដែលប្រកបដោយអំពើពុករលូយ និងពោរពេញដោយភាពអាប់អួរ។

គោលនយោបាយអព្យាក្រឹត គឹជាការសំដៅលើគោលនយោបាយការបរទេស ដំបូងដែលត្រូវបានកំណត់នៅក្នុងសេចក្តីសម្រេចចិត្តនៃសន្និសិទ្ធ សឺណែវ ឆ្នំា ១៩៥៤ តាមការទាមតាររបស់ប្រទេសចិនិងសហភាពសូវៀតដើម្បីបញ្ចៀសមិនឲ្យសហរដ្ឋអាមេរិចកសាងមូលដ្ឋានទ័ពរបស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ៕ ពណ៌នា ពីនយោបាយអព្យាក្រឹតក្នុងរបបសង្គមរាស្រ្តនិយម ( ១៩៥៣. ១៩៧០ )៖ មូលហេតុដែលបណ្តាលឲ្យកម្ពុជាអនុវត្តនយោបាយអព្យាក្រឹត • អនុវត្តតាមសេចក្តីសម្រេចរបស់សន្និសិទ ក្រុងសឺណេវឆ្នាំ១៩៥៤ ដែលស្នើរដោយសូរវៀយនិងចិន • កម្ពុជាចង់រួមរស់ដោយសន្តិភាពជាមួយបណ្តាប្រទេសនានាលើពិភពលោកជាពិសេសប្រទេសជិតខាង ។ ដើម្បីពង្រឹងនយោបាយអព្យាក្រឹតរបបសង្គមរាស្រ្តនិយមបានៈ • ១៨មិនា ១៩៥៤ ក្នុងដំណើរទស្សនៈកិច្ចនៅឥណ្ឌា សម្តេចនរោត្តមសីហនុបានចុះហត្ថលេខាជាមួយលោកនេះលើសេចក្តីប្រកាសរួមមួយគឹការរួមរស់ជាមួយគ្នាដោយសន្តិភាព

មកទល់និងពេលនេះ ( ឆ្នាំ២០១៨ ) ប្រទេសកម្ពុជាមានស្ពានអាកាសចំនួន៥គឺៈ • ស្ពានអាកាសក្បាលថ្នល់ • ស្ពានអាកាស៧មករា ( ស្ពានអាកាសពេទ្យលោកសង្ឃ ) • ស្ពានអាកាសស្ទឹងមានជ័យ • ស្ពានអាកាស៥មករា ( ស្ពានអាកាសតិចណូ ) • ស្ពានអាកាសផ្សារដីហ៊ុយ ។