General Knowledge

សីលធម៌សកលនៅត្រូវបានសាស្ត្រាចារ្យ ហាន្យ គុង បង្ហាញឱ្យស្គាល់នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣តែវាមិនមែនជាបង្កើតថ្មីទេ គឺគ្រាន់តែជារបកគំហើញនៃគោលការណ៍រួមដែលមានអាយុស្មើនឹងកំណើត មនុស្សជាតិដែរ។ នៅពេលដែលសកលលោកកំពុងស្ថិតក្នុងសកលភាវូបនីយកម្មធ្វើឱ្យមាននូវបញ្ហាសីលធម៌ បញ្ហាបរិស្ថាន និងបញ្ហាសង្គមជាច្រើនរាប់មិនអស់ដែលត្រូវការចាំបាច់នូវសកលភាវូនីយកម្មនៃសីលធម៌រួម និងគំរូសីលធម៌ឬនិយាយឱ្យខ្លីថាសីលធម៌សកលដើម្បីសង្គ្រោះជីវិតមនុស្សបច្ចុប្បន្ន និងកូនចៅជំនាន់ក្រោយទៀតឱ្យរស់នៅបានសមរម្យ និងយូរអង្វែង។ សីលធម៌សកលត្រូវបានគេទទួលយកចាប់តាំងពីមានសេចក្តីប្រកាសអំពីសីលធម៌សកលដោយសភានៃសាសនាពិភពលោកកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៩៣ មកម្លេះ។

ការយល់ស្របជាមូលដ្ឋាន គឺតម្លៃគំរូ និងឥរិយាបថដែលមានលក្ខណៈសាមញ្ញប៉ុន្តែសំខាន់បំផុត ចូរអ្នកប្រព្រឹត្តចំពោះអ្នកដទៃដូចដែលអ្នកចង់ឱ្យអ្នកដទៃប្រព្រឹត្តមកលើអ្នកវិញ។ នេះគេហៅថា ច្បាប់មាសនៃជីវិតផ្តោតសំខាន់លើខ្លឹមសារនៃការយោគយល់ ហើយត្រូវបានគេរកឃើញនៅក្នុងប្រព័ន្ធជំនឿសាសនា និងប្រព័ន្ធ ជំនឿមិនមែនសាសនា នៅលើពិភពលោក ហើយក៏មាននៅក្នុងទស្សនវិជ្ជាសំខាន់ៗដែលមិនជឿលើសាសនាផងដែរ។ វាជាច្បាប់មូលដ្ឋាននៃការរស់នៅរួមគ្នា (សហអត្តិភាព) របស់មនុស្សប្រកបដោយសន្តិភាពដូចនេះគេអាចចាត់ទុកថាវាជាមាតានៃសីលធម៌របស់មនុស្សជាតិ។ ទស្សនវិទូអាឡឺម៉ង់ អ៊ីម៉ាទុយអែលកាន្ត ហៅច្បាប់មាសនៃជីវិតថាជា បញ្ជាដាច់ខាតនៃសហអត្តិភាពរបស់មនុស្សនៅលើភពផែនដី។ ច្បាប់នេះហាក់ដូចជាដើរតួជាច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញ របស់់មនុស្សជាតិ។ ក្រៅពីនេះក៏នៅមានគំរូ និងតម្លៃសីលធម៌ជាច្រើនទៀតដែលដែលផ្សំពីជំនឿសាសនា និងជំនឿផ្សេងៗទៀតមានដូចជា ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ការស្រលាញ់អាណិត ...

ពណ៌នាពីភាពចាំបាច់នៃសីលធម៌សកលក្នុងការកសាងសណ្តាប់ធ្នាប់សកល មានដូចតទៅ៖ • យើងទាំងអស់គ្នាមានទំនួលខុសត្រូវចំពោះសណ្តាប់ធ្នាប់សកលមួយដ៏ល្អប្រសើរ។ • ការចូលរួមរបស់យើងគឺជាភារៈចាំបាច់បំផុតសម្រាប់រកផលប្រយោជន៍នៃសិទ្ធិមនុស្ស សេរីភាព យុត្តិធម សន្តិភាព និងអភិរក្សភពផែនដី។ • ប្រពៃណីប្លែកៗគ្នាខាងសាសនានឹងវប្បធម៌បស់យើងប្រាកដជាមិនរារាំងយើងក្នុងការចូលរួមប្រឆាំងនៃរាល់ទម្រង់នៃអំពើអមនុស្សធម៌ និងក៏គ្មានអ្វីមកទប់ស្គាត់យើងមិនឱ្យបំពេញការងាររបស់មនុស្សធម៌ដែរ។ • គោរការណ៍នានាដែលបានបង្ហាញនៅក្នុងសីលធម៌សកលពិតជាអាចយកជាការបានដោយមនុស្សមានជំនឿលើសីលធម៌។

ដើម្បីទទួលបានសីលធម៌សកល យើងត្រូវ៖ • រួមរស់ជាមួយគ្នាដោយសហសន្តិភាព • យល់ពីគោលការណ៍នៃសាសនានីមួយៗ • មានការយោគយល់អធ្យាស្រ័យគ្នា • គោរពសិទ្ធិ និងគោរពតម្លៃគ្នា • មិនប្រមាថសាសនាដទៃក្រៅពីសាសនាដែលខ្លួនកំពុងប្រត្តិបត្តិ • បើកទូលាយពីសេរីភាពក្នុងជំនឿសាសនា • ប្តេជ្ញាចិត្តគោរពជីវិតនិងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរបស់មនុស្ស • ផ្តន្ទាទោសចំពោះអ្នកដែលធ្វើឱ្យមានវិនាសកម្មគ្រប់បែបយ៉ាងនៅភពផែនដី។

ច្បាប់មាសនៃជីវិត គឺជាសីលធម៌សកលដែលវាជានាមសីលធម៌រួមដ៏សំខាន់បំផុតរបស់ប្រព័ន្ធជំនឿសាសនា និងប្រព័ន្ធមិនមែនជំនឿសាសនាទាំងអស់នៅលើភពផែនដី។ វាជាច្បាប់មូលដ្ឋាននៃការ រស់នៅរួមគ្នា (សហអត្តិភាព) របស់មនុស្សប្រកបដោយសន្តិភាពកាន្ត ហៅថាច្បាប់មាសនៃជីវិតថាជា បញ្ជាដាច់ខាត។

ក្រោយរដ្ឋប្រហារ ១៨ មីនា ១៩៧០ គឺនៅថ្ងៃទី ២៣ មីនា ឆ្នាំ ១៩៧០សម្តេចនរោត្តមសីហនុបានថ្លែងការណ៍នៅទីក្រុងប៉េកាំង ដោយប្រកាសមិនទទួលស្គាល់រដ្ឋាភិបាល និងរដ្ឋសភានៃរបបសាធារណៈរដ្ឋខ្មែរ ។ ដើម្បីប្រកាសពីបំណងចង់បង្កើតរណសិរ្សរូបរួមជាតិ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធរំដោះជាតិកម្ពុជា ។

គោលដៅរបស់រដ្ឋាភិបាលរួបរួមជាតិកម្ពុជាគឺបង្រួបបង្រួមឯកភាពជាតិ សម្រាប់ការតស៊ូប្រឆាំងអំពើឈ្លានពាននៃពួកចក្រពត្តិអាមេរិកដើម្បីផ្តួលរំលំរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរ ហើយកសាងប្រទេសកម្ពុជាដ៏សំបូររុងរឿងស្របតាមឆន្ទៈរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា ។ គោលដៅនេះបានសម្រេចគឺនៅឆ្នាំ ១៩៧៥ រណសិរ្សរួបរួមជាតិកម្ពុជាបានរំដោះ ៩០% នៃទឹកដីប្រទេសកម្ពុជាទាំងមូល ។

ការជួលរលំរបបកម្ពុជាសប្រជាធិបតេយ្យបណ្ដាលមកពីមូលហេតុ ដូចជា ៖ • ប្រជាជនស្អប់របបប៉ុល ពត ពួកប៉ុល ពតធ្វើបាបបង្អត់អាហារ ធ្វើកធ្ងន់ អត់ថ្នាំព្យាបាល ខ្វះជម្រក សម្លាប់… • វិសុទ្ធកម្ម ពួកប៉ុដ ពត ចម្រាញ់មនុស្សបដីវត្តន៍បរិសុទ្ធ ដូចនេះក៏ដើរចោទប្រកាន់និងសម្លាប់ឪ្យតែសង្សយ… • ធ្វើសង្រ្វាមជាមួយវៀតណាម វៀតណាមមានប្រជាជនច្រើន អាវុធទំនើប ក្បួនប្រយុទ្ធខ្លាំង …។

មូលហេតុដែលធ្វើឱ្យរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរទទួលបរាជ័យគឺ • ប្រជាជនក្នុងតំបន់រំដោះក៏ដូចនៅក្រុងភ្នំពេញនឿយណាយនឹងរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរ ដែលប្រកបដោយអំពើពុករលួយនិងពោរពេញដោយភាពអាប់អួរ • ពួកខ្មែរក្រហមបានដាក់មីននៅគ្រប់ច្រកចូលតាមផ្លូវទឹកមកកាន់ទីក្រុងភ្នំពេញដើម្បីកាត់ផ្តាច់ដឹកជញ្ជូនអង្ករនិងគ្រាប់រំសេវ • ជំនួយពីអាមេរិកត្រូវកាត់ផ្តាច់ទាំងស្រុងដោយពួកខ្មែរក្រហមបានឡោមព័ន្ធទីក្រុងភ្នំពេញ • ប្រជាពលរដ្ឋពេញចិត្តនឹងការដឹកនាំរបស់ពួកកុំមុយនីស ។

ខ្មាំងរបស់អង្គការគឺរួមមាន ៖ • និយាយដើរអង្គការហូបមិនឆ្អែក មិនឆ្ងាញ់មិនចូលចិត្តមនុស្សល្ងង់…គឹជាខ្មាំង • ឈឺ ត្អូញត្អែរ ទម្រង់ ពុត បាយបាន សើចសប្បាយ មិនលេបថ្នាំរបស់អង្គការ “គ្រុនញាក់ គ្រុនញ័រ គ្រុនត្រាក់់ទ័រ គ្រុនឡាន គ្រុនបាយបាន គ្រុនសតិអារម្មណ៍” គឹជាខ្មាំងរបស់អង្គការត្រូវកម្ទេចចោល • ធ្វើឪ្យប្រាក់ ឬ បាត់ស្លាបព្រា បាន ចប បង្គី ដងរែក ...