General Knowledge

ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាម្នាក់ៗត្រូវមានភារកិច្ច និងកាតព្វកិច្ចចាំបាច់ក្នុងការចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការចូលរួមកសាងប្រទេសជាតិទាំងវិស័យសេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងនយោបាយរបស់ប្រទេសឲ្យបានខ្លាំងក្លាដូចជា ៖ • ចូលរួមបង្កបង្កើនផល • បង់ពន្ធអាករជូនរដ្ឋ • គោរពច្បាប់រដ្ឋ • ថែរក្សាលើកតម្កើង វប្បធម៌ប្រពៃណីជាតិ • ចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរបស់ខ្លួន ក្នុងការគ្រប់គ្រង់ និងអភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិ • ការពារនិង ចេះគោរពសិទ្ធិមនុស្ស • ថែរក្សានិង ការពារបរិស្ថាន • ថែរក្សា និងការពារទ្រព្យសម្បត្កិសាធារណៈ ។

មិត្តល្អឬកល្យានមិត្តមាន៤ ប្រភេទ និងមានលក្ខណៈសម្គាល់់ដូចជា ៖ មិត្តឧបេក្ខា • ពេលមិត្តប្រមាថក៏ជួយរក្សា • ពេលមិត្តប្រមាថ ក៏ជួយរក្សាទ្រព្យសម្បត្តិឲ្យ • ពេលមិត្តមានភ័យក៏យកខ្លួនឲ្យជាទីពឹងរបស់មិត្តបាន • ពេលមិត្តមានការចាំបាច់ ជួយចេញទ្រព្យសម្បត្តិឲ្យច្រើនជាងមិត្តសុំឲ្យជួយទៅទៀត មិត្តរួមសុខទុក្ខ • ប្រាប់រឿងសម្ងាត់ដល់មិត្ត • បិទបាំងរឿងសម្ងាត់របស់មិត្ត • ពេលមិត្តមានភ័យអន្តរាយ មិនលះបង់មិត្តចោល • សូម្បីតែជីវិតក៏អាចលះបង់បានដើម្បីមិត្ត មិត្តណែនាំប្រយោជន៍ • ឃើញមិត្តប្រុងធ្វើរឿងវិនាសក៏ហាមប្រាម • ណែនាំមិត្តឲ្យតាំងនៅសេចក្តីល្អ • ឲ្យមិត្តបានស្តាប់ បានដឹងនូវអ្វីដែលមិត្តមិនបានស្តាប់ • ប្រាប់ផ្លូវទៅកាន់ឋានសួគ៌ដល់មិត្ត មិត្តមានទឹកចិត្ត • ពេលមិត្តមានទុក្ខ ...

បានជារដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសនីមួយៗនិងអង្គការអន្តរជាតិជាច្រើនត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះកុមារព្រោះ៖ • កុមារជាទំពាំងដែលនឹងត្រូវស្នងឬស្សីនៅពេលអនាគត • កុមារវ័យដែលត្រូវការសិទ្ធិជាងអ្វីៗទាំងអស់ • ត្រូវការចំណេះដឹងដើម្បីទទួលខុសត្រូវចំពោះឆាកជីវិតនិងវាសនាប្រទេសជាតិ • វ័យកុមារជាវ័យកំពុងលូតលាស់ផ្នែករាងកាយនិងស្មារតី • យើងត្រូវផ្តល់អ្វីដែលល្អដល់ពួកគេនិងអោយក្លាយជាមនុស្សល្អ • មិនផ្តល់អ្វីដែលពួកគេឃើញថា (អាក្រក់) នៅជុំវិញដោយស្វ័យប្រវត្តិ • ហេតុនេះបើកុមារល្អ គ្រួសារក៏ល្អ ហើយសង្គមក៏ល្អដែរ ។

មាតាបិតា ឬអ្នកអាណាព្យាបាល អ្នកសិក្សាមានសិទ្ធិចំពោះអនីតិជន ដែលស្ថិតនៅក្នុងបន្ទុករបស់ខ្លួន គឺ ៖ • សិទ្ធិក្នុងការជ្រើសរើសកម្មវិធីអប់រំ និងគ្រឹះស្ថានសិក្សាសម្រាប់សិក្សាឱ្យចូលរួមសិក្សា • សិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាននិងរបាយការណ៍នៃការសិក្សាពីគ្រឹះស្ថានសិក្សារបស់អ្នកសិក្សា ដែលស្ថិតក្នុងបន្ទុក • សិទ្ធិចូលរួមយ៉ាងសកម្មនិងពេញលេញនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍស្តង់ដារអប់រំថ្នាក់សាលារៀន និងថ្នាក់ជាតិដោយផ្ទាល់ឬតាមរយៈតំណែងរបស់ខ្លួន • សិទ្ធិស្នើ សិទ្ធិតវ៉ាទៅអាជ្ញាធរអប់រំមានសមត្ថកិច្ចតាមឋានានុក្រមព្រមទាំងមានសិទ្ធិប្តឹងទៅតុលាការ • សិទ្ធិចូលរួមផ្តល់ធនធានយ៉ាងពេញលេញក្នុងការគាំទ្រនិងអភិវឌ្ឍវិស័យអប់រំ • សិទ្ធិចុះកិច្ចសន្យា ឬកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយអ្នកគ្រប់គ្រងគ្រឹះស្ថានសិក្សាដើម្បីចូលរួមអភិវឌ្ឍវិស័យអប់រំ ។

សិទ្ធិមានលទ្ធភាពក្នុងការសិក្សា មានន័យថា៖ • មនុស្សគ្រប់រូបទាំងក្មេងទាំងចាស់ត្រូវតែរៀនសូត្រឱ្យចេះដឹងហើយ • សង្គមនិងរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ចបង្កលក្ខណៈតាមគ្រប់មធ្យោបាយឱ្យមនុស្សគ្រប់គ្នាមនាចំណេះដឹង ។

ឧស្សាហកម្មដែលប្រើដោយប្រភពថាមពលភាគច្រើនប្រើថាមពលធ្យូងថ្មនិងប្រេងកាត ដែល ជះឥទ្ធិពលដល់ស្រទាប់អូសូន និងកង្វក់បរិស្ដាន។

បារាំងបានចូលមកគ្រប់គ្រងប្រទេសកម្ពុជានៅពេលមានគំនាបពីសៀម និងយួន ក្នុងឆ្នាំ១៨៦៣ ។

ថ្ងៃទី១៨ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៧០ ដោយសារចោទថាព្រះអង្គក្បត់ជាតិឃុបឃិតនឹងយួនកុំមុយនីស្ត ។

លោកខុនរ៉ាតអាដេណូអឺបានលាលែងតំណែងនៅថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៦៣ ហើយត្រូវបានលោក លូវីងអឺហាតចូលមកជំនួស។ លោកគឺជារដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងហិរញ្ញវត្ដុ។

ប្រសិទ្ធិភាពនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ អាស្រ័យប្រជាពលរដ្ឋចេះដឹងច្រើន ទើបប្រជាធិបតេយ្យមានដំណើរការបានល្អ។ ដើម្បីសម្រេចគោដៅនេះមនុស្សទាំងអស់ ទាំងរាស្រ្ត ទាំងមន្រ្តី ត្រូវនៅក្រោមច្បាប់ និងគោរពច្បាប់ជានិច្ច។