General Knowledge

ក្រោយការប្តូរនយោបាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក សេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនមានលក្ខណៈរីកចម្រើន (ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក ) ។

លក្ខណៈខុសគ្នារវាងអ្នកចំណេះដឹងនិងអ្នកគ្មានចំណេះដឹង ៖ ក. អ្នកមានចំណេះដឹងគឺធ្វើឪ្យខ្លួន • មានភាពងាយស្រួលក្នុងករការងារធ្វើ ប្រកបដោយប្រាក់ខែ្ពស់ • មានកិត្តិយស សេចក្ដីថ្លៃថ្នូវ មានភាពខ្ពង់ខ្ពស់ មានភាពប្រសេរីថ្លៃថ្លា • ចេះដោះស្រាយរាល់បញ្ហាពិបាកៗ និងឧបគ្គស ចំពោះមុខនិងនៅអនាគត • ចេះដោះស្រាយទំនាស់ផ្សេងៗដោយសន្ដិវវិធី • រំដោះខ្លួនឪ្យរួចចាកផុតពិការល្ងង់់ខ្លៅ ឬ គ្រោះអវិជ្ជា • រំដោះខ្លួនឪ្យរួចចាកពីការបោកប្រាស់កេងប្រវញ្ច • ពោរពេញដោយបទពិសោធន៍ • មានគំនិតជឿនលឿន អភិវឌ្ឍទៅមុខជានិច្ច • ជាមនុស្សមានសីលធម៌ ចរិយាធម៌ សុជីវធម៌ល្អ • ចេះគោរពចាស់ទុំ ...

លកក្ខណៈសំខាន់របស់និមិត្តសញ្ញាណជាតិរួមមាន៖ • ស្គាល់ពីប្រភពលក្ខណៈនិងត៥ម្លៃរបស់ព្រលឹងជាតិបានច្បាស់លាស់ ក៏ដូចជាឈានទៅស្គាល់អរិយធម៌ខ្មែរ ហើយនាំឲ្យមនុស្សខ្មែរមានមោទនៈភាពជាតិ មនសិការជាតិពិសេសស្គាល់ពីឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិ និងប្រជាជន • ស្គាល់ពីតម្លៃនៃអរិយធម៌ជាតិតាំងពីបុរាណ • មានទឹកចិត្តស្រឡាញ់ការពារ និងថែរក្សាជាតិ • ហ៊ានលះបង់អ្វីៗដើម្បីជាតិ ផលប្រយោជន៍ជាតិ ឬដើម្បីបុព្វហេតុជាតិនិងប្ហរជាជន ។

កំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៨៧៧ មានកម្មវិធីដូចជា ៖ • កម្មវិធីនយោបាយថ្មីមួយដើម្បីកាត់បន្ថយអំណាចស្តេចត្រាញ់ មន្ត្រីសក្តិ ភូមិ • លុបបំបាត់វណ្ណៈខ្ញុំគេ • បង្កើតចំនួនម្ចាស់កម្មសិទ្ធិ ដែលជាកម្លាំងចលករជួយជំរុញកម្មវិធី កំណែទម្រង់បារាំងឲ្យបានជោគជ័យ • ដាក់ចុះនូវកម្មវិធីបង្កើតតុលាការជាន់ខ្ពស់គ្រប់គ្រងលើតុលាការមូលដ្ឋាន • បង្កើតប្រព័ន្ធពន្ធដារថ្មី ។

ស្ថានភាពកុមារនៅសម័យខ្មែរក្រហម និងសម័យបច្ចុប្បន្នខុសគ្នាដូចជា ៖ ក. សម័យខ្មែរក្រហម • គេបានផ្លាស់ប្តូរលំនៅស្ថាន ធ្វើអោយកុមារព្រាត់ប្រាស់ពីគ្រួសារហើយគេបានបង្ហាត់បង្រៀនកុមារទាំងនោះអោយដើរឈ្លបយកការណ៍ពីម្តាយឪពុករបស់ខ្លួន • គេបង្ខំអោយកុមារធ្វើការយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ និងធ្វើជាទាហាន ខ. សម័យបច្ចុប្បន្ន • ប្រទេសកម្ពុជាធ្លាក់ក្នុងភាពក្រីក្រដោយសារតែសង្គ្រាមក្នុងស្រុកអូសបន្លាយអស់ជាង ២០ឆ្នាំកន្លងមក • កុមារកំព្រា ស្រីមេម៉ាយកើតច្រើនធ្លាក់ក្នុងភាពក្រីក្រគួរអោយព្រួយបារម្ភ ។ ធ្វើអោយអ្នកទាំងអស់នោះទទួលរងគ្រោះថ្នាក់ដោយសារចង់បានប្រាក់មកចិញ្ចឹមជីវិត បង្ខំអោយពួកគេធ្វើស្រីពេស្យាចារប្រព្រឹត្តអំពើផ្តេសផ្តាសដែលសង្គមស្អប់ខ្ពើម • កុមារមួយចំនួនត្រូវគេបោកបញ្ជោតជួញដូរលក់ • កុមារបោះបង់ការសិក្សា ខ្វះការអប់រំ សេពគ្រឿងញៀន ហើយកែនអោយធ្វើទាហារ កុមារមួយចំនួនទៀតកើតអេដស៍ • សិទ្ធិកុមារត្រូវបានគេរំលោភបំពានដូចជា ...

ចេតនារូបារម្មណ៍ក្នុងអត្ថបទអក្សរសិល្ប៍ចែកចេញជា៣ ប្រភេទគឺ៖ • ចេតនា ឬវេទនារូបារម្មណ៍ដែលស្តែងចេញពីមនោសញ្ចេតនាទូទៅ ។ • ចេតនា ឬវេទនារូបារម្មណ៍ដែលស្តែងចេញពីមនោសញ្ចេតនាចំពោះសង្គម។ • ចេតនា ឬវេទនារូបារម្មណ៍ ដែលស្តែងចេញ ពីការមានជំនឿយ៉ាងមុតមំាទៅលើអ្វីមួយ ។

ដោយការស្រលាញ់អំណាចដណ្តើមរាជ្យគ្នា ក្នុងព្រះរាជវង្សខ្មែរ ពួកមហិច្ចតាបានឱកាស បានយកខេត្តខ្មែរភាគខាងលិចអស់៩ខេត្ត។ ចំណែកវៀតណាមវិញ ក្រោយពីបានប្រទេសចំប៉ាទាំងស្រុងក្នុងអំឡុងគ្រិស្គសរាជ ១៤៧១បានរកមធ្យោយបាយផ្សេងៗដើម្បីលេបទឺកដី កម្ពុជាដោយលើកបុត្រីព្រះនាម “ចូវ” ថ្វាយព្រះបាទជ័យជេដ្ធាទី២ក្នុងបំណងយកតំបន់ព្រៃនគរ បាវៀ និងបៀងហ្វា ដែលសព្វថ្ងៃមាន ២១ ខេត្ត ដែលជាខេត្តរបស់ខ្មែរ ។

ពីឆ្នាំ១៩៦៧ដល់ឆ្នាំ១៩៦៨សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានការរាំងស្ទះនេះដោយសារមូលហេតុដូចជា៖ • ការបាត់បង់ប្រាក់ចំណូលដែលជាលទ្ធផលនៃការរត់ពន្ធ • ការគ្រប់គ្រងឧស្សាហកម្មរដ្ឋមិល្អ • ការចំណាយខ្វះតុល្យភាព • ទិន្នផលកសិកម្មមានកម្រិតទាបដោយសារតែប្រព័ន្ធធារាសាស្រ្ដគ្មានប្រសិទ្ធភាព។

ការបោះឆ្នោតជាលើដំបូងគនបក្សជាអ្នកឈ្នះឆ្នោតគឺគណបក្សកាតូលិកប្រជាធិបតេ្យដែលមានអធិការបតីឈ្មោះ កុងរ៉ាតអាដេណូអឺ។

នយោបាយនៅប្រទេសរបស់បារាំងក្នុងសាធារណរដ្ឋទី៥មានគោលការណ៏ដៅដូចជា៖ • បញ្ចប់សង្គ្រាមនៅអាល់ហ្សេរីដោយនាំយកជនជាតិបារាំងជាងមួយលាននាក់មកកាន់មាតុភូមិវិញ • ជំទាស់មិនឲ្យអង់គ្លេសចូលជាសមាជិកទីផ្សាររូមអឺរ៉ុប • រិះគន់ចំពោះនយោបាយសហរដ្ឋអាមេរិកដោយងាកទៅរកមហាអំណាចកុម្មុយនីស្ត • ដកខ្លួនចេញពីសមាជិកអូតង់នៅឆ្នាំ១៩៦៦ នៅពេលដែលដឹងខ្លួនថាគ្មានសមត្ថភាពការពារខ្លួនឯងបាន • បារាំងជាសមាជិកទីផ្សាររួមអឺរ៉ុប។