ន័យពាក្យខាងក្រោម៖
– ព្រះរាជតម្រិះ (ន) សេចក្តីរិះគិត ការត្រិះរិះរបស់ស្តេច។
– ព្រះទ័យ (ន) ចិត្ត ដួងចិត្ត។
– ប្រស្នា (ន) ចំណោទ បញ្ហា។
– សម្តេចចៅហ្វាយ (ន) គោរមងារអ្នកកាន់ការធំក្នុងព្រះរាជវាំង។

បង្ហាញពីការផ្ដើមរឿង តួរឿង និងការបញ្ចប់រឿង៖
 ការផ្ដើមរឿង រឿងនេះជាព្រេងនិទានទាក់ទងនឹងប្រវត្តិសាស្ដ្រខ្មែរ អ្នកនិពន្ធផ្ដើមរឿងដោយប្រើពាក្យ «ក្នុងកាល … កន្លងទៅហើយ…»។
 តួរឿង
– តួអង្គ ដូនពេញ អ្នកជិតខាង ព្រះបាទពញាយ៉ាត ចៅពញាកែ ឧកញ៉ាហោរាធិបតីខៀវ ព្រះបាទនរោត្ដម។
– ទីកន្លែង ស្រុកខ្មែរ ភ្នំពេញ (ទន្លេចតុមុខ) ស្រុកស្រីសន្ធរខេត្តកំពង់ចាមនិងក្រុងឧដុង្គ។
– បញ្ហាចោទ
o ស្រង់បានដើមគគីរមួយដើមដែលមានព្រះពុទ្ធរូបបួនអង្គ និងទេវរូបមួយអង្គគ្មានទីតម្កល់ឱ្យបានសមរម្យ។
o បង្ហាញពីការផ្លាស់ប្ដូររាជធានីចុះឡើងបណ្ដាលមកពីបញ្ហាភូមិសាស្ដ្រ ។
– ដំណោះស្រាយ
o កេណ្ឌអ្នកជិតខាងឱ្យលើកដីពូនជាភ្នំនិងអារដើមគគីរនោះសង់វិហារដើម្បីតម្កល់ព្រះពុទ្ធរូប …។
o គ.ស.១៨៦៥ ព្រះបាទនរោត្ដមបានផ្លាស់រាជធានីពីឧដុង្គមកគង់នៅចតុមុខ ។
– ឧត្តមគតិ ៖ អប់រំកូនខ្មែរឱ្យស្គាល់ពីប្រវត្តិភ្នំនៃរាជធានីរបស់ជាតិខ្លួន។
 ការបញ្ចប់រឿង រឿងនេះបញ្ចប់រឿងដោយឱ្យតួអង្គទទួលបាន
ជោគជ័យអាចកសាងរាជធានីមួយបានដោយមានឈ្មោះថាភ្នំពេញរហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ ។

តួអង្គនិងសកម្មភាពក្នុងរឿង
– ដូនពេញ : អំពាវនាវឱ្យអ្នកស្រុកជួយទាញដើមគគីរពីក្នុងទឹក … និងលើកដីពូនជាភ្នំដើម្បីសង់ព្រះវិហារតម្កល់ព្រះបដិមា។
– អ្នកជិតខាងដូនពេញ : រួមគ្នាជួយលើកដើមគគីរនិងលើកដីចាក់ពូនភ្នំជាមួយដូនពេញ។
– ព្រះបាទពញាយ៉ាត : លើករាជធានីពីទួលបាសានមកចតុមុខ។
– ចៅពញាកែនិងឧកញ៉ាហោរាធិបតីខៀវ : ជួយកសាងព្រះរាជវាំងថ្មី។
– ព្រះបាទនរោត្ដម : ផ្លាស់រាជធានីពីឧដុង្គមកចតុមុខជាលើកទី២។

ពាក្យគន្លឹះ
– ចតុមុខ (ន) មុខបួន។
– ជយភូមិ (ន) ទឹកដីមានជោគជ័យ។
– ទេវរូប (ន) រូបដំណាងទេវៈ។
– មហិទ្ធិឬទ្ធិ (ន) ឬទ្ធិធំឬឬទ្ធិខ្លាំងក្រៃលែង។
– សំរឹទ្ធ (ន) ឈ្មោះលោហធាតុម្យ៉ាង។
– ស្ថាបនា (កិ) កសាងសាងសង់។
អាសនៈ (ន) កន្លែងអង្គុយ។

សញ្ញាក្បៀសបើកបិទ៖
– ជីតាខ្ញុំមានប្រសាសន៍ «ក្មេងៗពេលជួបចាស់ទុំត្រូវគោរពនិងលើកដៃសំពះទើបប្រពៃ»។
– “ថោកអីនឹងដៃថ្លៃអីនឹងមាត់” ជាសុភាសិតខ្មែរ។
– យើងកំពុងសិក្សាអំពី «សិល្បៈនិងវប្បធម៌ជាតិ»។