General Knowledge

សង្គ្រាមស៊ីវិលបណ្តាលឲ្យខូចខាតដូចជា ៖ • បំផ្លាញកេរ្តិ៍ឈ្មោះជាតិខ្មែរនិងក្តីសុខរបស់រាស្រ្ត • ប្រជាជនព្រាត់ប្រាសគ្រួសារ • អសន្តិសុខ ចោរកម្ម អនាធិបតេយ្យ អំពើហិង្សា ទុរភិក្ស និងជំងឺ • បំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនិងអាយុជីវិតមនុស្ស សត្វ • បំផ្លាញគ្រឹះស្ថានសិក្សា សិស្សមិនអាចទៅរៀនសូត្រគ្មានការងារ • បង្កអំពើស៊ីសំណូក ពុករលួយ បក្សពួក និងបង្ខំឲ្យធ្វើទាហាន • រាស្រ្តខ្មែរ ១លាននាក់ស្លាប់ ផ្លូវថ្នល់ ៧០%-៨០% បានបំផ្លាញ វាលស្រែសុទ្ធតែមីន បំផ្លាញរោងចក្រអស់៧៥%

ដើម្បីឲ្យអត្តសញ្ញាណជាតិបានគង់វង្សត្រូវធ្វើដូចជា៖ • ការពារវប្បធម៌របស់ខ្លួនក្នុងនោះរួមមាន ភាសាអក្សរសិល្ប៍ ទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណី • ពង្រឹងបន្ថែមនូវវប្បធម៌ជាតិ ឲ្យបានរឹងមាំ • ផ្សព្វផ្សាយឲ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយបានយល់ ដឹងព្រមទាំងផ្សព្វផ្សាយទៅបរទេស ដើម្បីពង្រឹក និងឲ្យគេបានស្គាល់ • ទប់ស្កាត់ការហូរចូលនូវវប្បធម៌របស់បរទេស ដែលមានភាពពាលាអាវ៉ាសែ • មានមនសិការចំពោះជាតិមាតុភូមិខ្លួន • ចេះឲ្យតម្លៃជាតិសាស្រ្តខ្លួន ។

នៅសារធារណរដ្ឋទី៥ តើប្រធានាបតីអាចឈរឈ្មោះបាន២អាណត្ដិ ក្នុងមួយអាណត្ដីមានរយៈពេល៧ឆ្នាំ ហើយប្រធានាធិបតីមានសិទ្ធិ៖ • មានសិទ្ធិរំលាយសភា • មានសិទ្ធិរុះរើសគណៈរដ្ឋមន្រ្ដី។ • ជាអគ្គមេបញ្ជាការលើកកងទ័ពជាតិ។ ជាអ្នកជ្រើតាំងនាយករដ្ឋមន្រ្ដី និង មន្រ្ដីផ្សេងៗតាមការស្នើរសុំពីនាយករដ្ឋមន្រ្ដី។ • មានសិទ្ធិទទួលសារតាំងចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាក្រឹត្យ និងចេញបទបញ្ជាផ្សេងៗ។

លក្ខណៈពិសេសពីរយ៉ាងរបស់អង់ស្យូស្ពែម គឹ ផ្កាជាសរីរាង្គភេទ និងគ្រាប់ការពារដោយសំបក ( ឬ គ្រាប់ស្ថិយនៅក្នុងផ្លែ ) ។

ត្រូវមានសុឆន្ទះសម្រុះសម្រួល សុភាពរាបសារប្រកបដោយទេពកោសល្យ ខាងសិល្បៈនិយាយស្តីចេះឈ្វេងយល់ពីវិស័យច្បាប់ ចេះស្តាប់ ចេះដោះស្រាយតាមរឿងពិត ធ្វើអោយមានភាគគីជឿទុកចិត្ត ហើយប្រតិបត្តិតាមដោយស័្មត្រចិត្ត។

ប្លុកនីមួយៗ អនុវត្តរបបនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម រវាងប្លុកខាងលិច និងប្លុកខាងកើត ៖ ប្លុកខាងលិច ៖ • របបនយោបាយ ៖ ប្រជាធិបតេយ្យសេរី • សេដ្ឋកិច្ច ៖ ទីផ្សារសេរី ប្រកួតប្រជែង • សង្គម ៖ សេរីភាពក្នុងការងារ មានសិទ្ធិគ្រប់បែបយ៉ាង កម្រិតជីវភាពខ្ពស់ ។ ប្លុកខាងកើត ៖ • របបនយោបាយ ...

• ដំណាក់ទីមួយ គឺឯករាជ្យតែលើផ្នែករដ្ឋបាលពីឆ្នាំ ១៩៤៩ • ដំណាក់កាលទីពីរ ជាឯករាជ្យពេញបរិបូណ៌នៅឆ្នាំ ១៩៥៣

បច្ចុប្បន្ននេះការសិក្សាពលរដ្ឋវិជ្ជា សាលារៀនត្រូវតែបំពេញបេសកកម្ម ៤យ៉ាងគឺ ៖ • កសាងនិង អភិវឌ្ឍបុគ្គលិកលក្ខណៈរបស់កុមារឲ្យល្អប្រសើរ ចេះគោរពច្បាប់ ចេះអនុវត្តតួនាទីរបស់ខ្លួនជាប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ៗនាពេលអនាគត់ ដើម្បីឲ្យសក្តិសមជាទំពាំងស្នងឬស្សី និងជាសរសរទ្រូងនៃប្រទេសជាតិ ។ • អប់រំឲ្យយុវជនចេះយោគយល់គ្នា ស្គាល់តម្លៃសន្តិភាព ស្គាល់ន័យជីវិតខាងផ្លូវលោក និងផ្លូវធម៌ ។ • អប់រំយុវជនឲ្យរៀនរស់នៅឲ្យបានសុខដុមរមនា ជាមួយមនុស្សដទៃនៅក្នុងសង្គម ទោះបីមានសាសនាផ្សេងក៏ដោយ ។ • អប់រំឲ្យយុវជនចេះឈឺឆ្អាលចំពោះសង្គម ដោយចង់ឲ្យសង្គមមនុស្សមានការអភិវឌ្ឍគ្រប់វិស័យទាំងផ្នែកសម្ភារៈនិងផ្នែកស្មារតី ។

នៅក្នុងសង្គមដែលមានអំពើពុករលួយ មានចំណោទសង្គមដូចជា៖ • ទំនិញឡើងថ្លៃលើសកម្រិត • ការគ្រប់គ្រងគ្មាប្រសិទ្ធិភាព • អំពើពុករលួយឆាប់រាលដាលដូចជំងឺឆ្លងហើយអាចបង្កើតបានជំងឺច្រើនយ៉ាងដូចជា ទង្វើចោរកម្ម និងឧក្រិដ្ឋកម្មផ្សេងៗទៀត • ច្បាប់ត្រូវជនពុករលួយបំផ្លាញ និងជាន់បង្កប់ចោល • គ្មានប្រសិទ្ធិភាពក្នុងការបំពេញការងារ និងមានភាពច្របូកច្របូលក្នុងសង្គម ។ ហើយដើម្បីទប់ស្កាត់អំពើពុករលួយយើងត្រូវ៖ • ជ្រើសរើសអ្នកដឹកនាំល្អដែលមានចរិយាធម៌ត្រឹមត្រូវ និងជាគំរូដល់អ្នកនៅក្រោមបង្គាប់ • សមាជិកម្នាក់ៗក្នុងសង្គមពង្រឹង និងតម្កើងកម្ពស់ចរិយារបស់ខ្លួន • ស្ថាប័ន អង្គការ ឬពាណិជ្ជកម្មធំៗណាដែលមានអំណាច និងបានកិត្តិស័ព្ទ ស្ថាប័ននោះមុខជាទាញមនុស្សល្អៗមកជិតខ្លួនឲ្យធ្វើការហើយច្រានមនុស្សពុករលួយឲ្យឃ្លាតឆ្ងាយ ។

ដើម្បីលើកកម្ពស់សីលធម៌របស់គ្រូបង្រៀន គេត្រូវ ៖ • លើកកម្ពស់សេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់គ្រូបង្រៀន • លើកកម្ពស់គុណភាព និងប្រសិទ្ធភាពនៃការអប់រំ(គ្រូដើរតាមក្រម) • លើកកម្ពស់បៀវត្សគ្រូបង្រៀន…។