General Knowledge

បានជាបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មចាប់ពីឆ្នាំ១៨៤៦ ដល់ឆ១៨៥១ សេដ្ឋកិច្ចអឺរ៉ុបនៅដដែលដោយសារ អាកាសធាតុត្រជាក់ ភាពរាំងស្ងូត ឬ ទឹកកក ធ្វើឪ្យខូចខាតផលដំណាំ ។ អ្នកស្រែចំការមិនទិញផលិតផលឧស្សាហកម្មអ្វីបន្ដិចសោះ ។ រោងចក្របិទទ្វារ ភាពឥតការងារធ្វលប៉ះពាល់ដល់កម្មករនិងសិប្បករទាំងឡាយ ។ ចំណែកតម្លៃនំបុ័ងឡើងថ្លៃ ។ នៅឆ្នាំ ១៨៥០ មានវិបត្តិថ្មីមួយទៀតបានកើតឡើងពីវបត្តិឧស្សាហកម្ម ។ វិបត្តិនេះកើតឡើងពីផលិតកម្មពីសេចក្ដីត្រូវការ ។ សហគ្រាសទាំងឡាយត្រូវបន្ថយតម្លៃផលិតផលរបស់ខ្លួនប្រសិនបើជាចង់បន្ដលក់ទៅទៀត ។

កិច្ចចរចារដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិកម្ពុជាមាន៖ • កិច្ចចរចារទី១ រវាងសម្ដេច សីហនុ និងលោកហ៊ុន សែន ប្រព្រឹត្តនៅថ្ងៃទី២ ធ្នូ ១៩៤៧ នាទីក្រង ផែអង់តាដឹន័រប្រទេសបារាំង ដោយមានចុះហត្ដលេខា ព្រមព្រៀងនិងចរចារដំណោះស្រាយនៅកម្ពជា។ • កិច្ចចរចារទី២ រវាងសម្ដេច នរោត្តម សីហនុ និងលោក ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃទី ២១-២២ មករា ១៩៨៨ នៅប្រទេសបារាំង ...

មនុស្សប្រកបដោយសីលធម៏ • មិនធ្វើអំពើអាក្រក់គ្រប់យ៉ាង ដោយកាយ វាចា ចិត្ត • ធ្វើតែអំពើល្អគ្រប់យ៉ាង ដោយកាយ វាចា ចិត្ត • ធ្វើចិត្តឲ្យបរិសុទ្ធផូរផង់ ដោយប្រាជ្ញាគំនិតត្រូវនិងត្រឹះរិះត្រូវ។

ប្រទេសនិងស្ថាប័នដែលបានចូលរួមមានដូចជា៖ • មកពីអាស៊ីមាសនប្រទេស ចិន ជប៉ុន ឥណ្ឌា ឥណ្ឌូនេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី សិង្ហបុរី ថៃ វៀតណាម កម្ពុជា ឡាវ និងប្រ៊ុយណេ។ • មកពីអឺរ៉ុបមាន បារាំង អង់គ្លេស យូហ្គោស្លាវី និងសហភាពសូវៀត។ • មកពីអាមេរិកមាន សហរដ្អអាមេរិក និងកាណាដា។ • មកពីអូសេអានីមាន អូស្ដ្រាលី • តំណាងអង្គការសហប្រជាជាតិ • តំណាងចលនាមិនចូលបក្សសម្ព័ន្ធ។

ប្រៀបធៀបសីលប្រាំរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនាទៅនឹងសិទ្ធិមនុស្សក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា៖ បញ្ចសីល ឬ សីល ៥ ១. បាណា ៖ វៀវចាកការសម្លាប់ជីវិត ២. អទិន្ទា ៖ វៀរចាកការលួចទ្រព្យអ្នកដទៃ ៣. កាមេ ៖ វៀរចាកការប្រព្រឹត្តខុសក្នុងផ្ងូវកាម ៤. មុសា ៖ វៀរចាកការពោលពាក្យកុហក ញុះញង់ បង្កាច់ បង្ខូច

ការរីកចម្រើននៃសេដ្ឋកិច្ចសហព័ន្ធអាឡឺម៉ង់ត្រូវពឹងផ្អែកលើកត្តាសំខាន់ៗដូចជា៖ • ប្រទេសនេះសម្បូរធនធានរ៉ែយកតម្លៃនៅតំបន់រូ • មានកម្មករជំនាញៗយកតម្លៃថោក • ការបើកទីផ្សារអឺរ៉ុបដើម្បីទទួកយកទំនិញអាឡឺម៉ង • ការនាំចេញមានបរិមាណច្រើនជាងការនាំចូល។

ស្ថេរភាពសន្ដិសុខភាព ត្រូវបានគំរាមកំហែងដោយសារសកម្មភាពឧក្រិដ្ឋកម្មហើយវាបានបំផ្លាញទៅដល់សម្ភារៈរបស់ ប្រជាជន និងបានភ័យខ្លាច យ៉ាងខ្លាំងជាមួយនឹងការបាត់បង់ជីវិត ។

ជីវភាពរស់នៅរបស់ជនជាតិភាគតិចមានលក្ខណៈខុសប្លែកជាងមុនប៉ុន្តែពួកគេរស់នៅតំបន់ដាច់ស្រយ៉ាលពីទីប្រជុំជនពិសេសច្រើនរស់នៅតាមតំបន់ភ្នំ ។ពួកគេជួបការលំបាកក្នុងការធ្វើដំណើរដដោយសារគ្មានផ្លូវគមនាគមន៍ ។ ពួកគេទើបតែដុតរានថ្មី ៗ ។ ក្រៅពីនេះពួកគេប្រកបរបរខ្លឹមចន្ទន៍ បេះក្រវ៉ាញ និងប្រមាញ់ផងដែរ ។ពួកគេបានរក្សាទម្រង់ដើមនៃអរិយធម៌របស់ខ្លួនដោយពុំទទួលឥទ្ធិពលអរិយធម៌បរទេសឡើយ ។ ពួកគេមិនគោរពសាសនាធំៗឡើយគឺពួកគេនូវរក្សាជំនឿតាំងពីដូនតារបស់គេដូចជាការជឿលើបារមីនៃអ្នកតាជាដើម ។ ពេលមានអ្នកណាម្នាក់ឈឺគឺ បណ្តាលមកពីការខឹងសំបារនៃអារុក្ខអារក្សអ្នកតា ហើយពួកគេត្រូវថ្វាយតង្វាយផ្សេងៗដើម្បីឱ្យបានជាសះស្បើយ ។ដើម្បីឱ្យអ្នកតាជួយថែរក្សាភូមិស្រុកពួកគេតែងរៀបចំពិធីឡើងអ្នកតាជារៀងរាល់ឆ្នាំដោយមានការកាប់ក្របីថ្វាយអ្នកតាមានការស៊ីផឹត រាំច្រៀងទៀតផង ។ពួកគេប្រកាន់ខ្ជាប់សីលធម៌បានយ៉ាងល្អដូចជាជនជាតិស្អូចពុំសូវមានវិវាទនឹងគ្នាពួកនេះទៀតត្រង់ណាស់មិនចេះភូតកុហកឡើយព្នងមិនចេះលួចមិនចេះមានគំនុំនឹងគ្នាមិនឈ្លោះប្រកែកវាយតប់គ្នាឡើយ ។ សំរ៉ែឬព័រមានភាពស្មោះត្រង់នឹងគ្នាទៅវិញទៅមកបើមានរឿងហេតុអ្វីគេនាំគ្នាទៅស្បថចំពោះវត្ថុសក្តិសិទ្ធិ ដូចជាអ្នកតាជាដើម ។

ប្រព័ន្ធអប់រំនៅប្រទេសប៉ូឡូញមានដូចជា ៖ • ការសិក្សានៅថ្នាក់បឋមសិក្សា មានរយៈពេល ៩ឆ្នាំ • ការសិក្សានៅមធ្យមសិក្សាចំណេះទូទៅ មានរយៈពេល ៤ ឆ្នាំ • ការសិក្សានៅសាលាបច្ចេកទេស មានរយៈពេល ៥ ឆ្នាំ ឬ ៣ ឆ្នាំ សម្រាប់សាលា ខាងមុខរបរ ។