General Knowledge

កត្តាដែលធ្វើឪ្យអាឡឺម៉ង់រូបរួមគ្នាគ្នាវិញ មានដូចជា ៖ • ការដួលរលំនៃសហភាពសូវៀត • ការដណ្ដើមឧត្តមភាពរវាងលោកខាងលិច និងខាងកើតត្រូវបានបញ្ចប់ • ប្រជាជនអាឡឺម៉ង់ចង់បានសេរីភាព និងឯកភាពជាតិឡើងវិញ • អាឡឺម៉ង់ខាងកើតប្រកាសឯករាជ្យពីសូវៀត ហើយអនុវត្តនយោបាយប្រជាធិបតេយ្យដូចអាឡឺម៉ង់ខាងលិច • សហរដ្ឋអាមេររិក សហភាពសូវៀត ចក្រភពអង់គ្លេស និងសាធារណរដ្ខបាលបារាំងត្រូដកទ័ពទាំងអស់ចេញពីចេញពីទឹកដីអាឡឺម៉ង់ទាំង ២ ដើម្បីដោះលែងប្រទេសអាឡឺម៉ង់ឪ្យមានសេរីភាពខាងនយោបាយពោលគឺ អធិបតេយ្យភាព និង ឯករាជ្យឡើងវីញ ។

ប្រទេសកម្ពុជាឆ្លងកាត់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដប៉ុន្មានលើករួមមកហើយគឺ ៖ • អាណត្តិទី១ គឺនៅទី២៣-២៨ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ១៩៩៣ • អាណត្តិទី២ គឺ ថ្ងៃទី០១ មេសា ឆ្នាំ ២០០៧ • អាណត្តិទី៣ គឺថ្ងៃទី០៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០១២ • អាណត្តិទីទី៤ គឺថ្ងៃទី ០៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០១៧

សង្គ្រាមអាភៀនលើកទី១ផ្ទុះឡើងនៅព្រះចៅអធិរាជចិនហាមឃាត់មិនឱ្យអង់គ្លេសនាំអាភៀនចូលក្នុងទឹកដីចិន ។ ពិសេសគឺព្រះចៅអធិរាជ ដាវក្វាង បានបញ្ជាថែមទៀតឱ្យបិទកំពង់ផែក្វាងស៊ូ ព្រមទាំងដេញចាប់កប៉ាល់អាភៀនរបស់អង់គ្លេស ប៉ុន្តែកប៉ាល់អង់គ្លេសបានគេចរួច ព្រោះមានល្បឿនលឿន ។ ព្រឹត្តការណ៍នៅកំពង់ផែក្វាងស៊ូ នេះនាំឱ្យផ្ទុះសង្រ្គាមរវាងចិន និងអង់គ្លេស លើកដំបូកដែលមានឈ្មោះថា សង្គ្រាមអាភៀនលើកទី១ ។ ដំណើរប្រព្រឹត្តទៅនៃសង្គ្រាមគឺពួកអង់គ្លេសបានបើកឆាកប្រយុទ្ធហើយកាន់កាប់ទីក្រុងក្វាងស៊ូនៅថ្ងៃទី២៤ខែមិថុនាឆ្នាំ១៨៤២ប៉ុន្តែត្រូវខូចខាតជាដំណំដោយសារពួកអ្នកភូមិសានីយន់លីដែលនៅក្បែរនោះប្រដាប់ដោយលំពែងនិងចបបានប្រយុទ្ធខ្លួបទល់នឹងខ្លួននៅក្រោមដំណក់ទឹកកភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង ធ្វើឱ្យទ័ពអង់គ្លេសប្រើកាំភ្លើងមិនកើត ។ ក្រោយពីបរាជ័យ អង់គ្លេសបានបញ្ជូនទ័ពបន្ថែមដណ្តើមយកទីក្រុង ស៊ីយ៉ាមិន ឌឹងហៃ និងនីងបូ ។ ទ័ពអធិរាជបានបញ្ជូនរំដោះទីក្រុងនីងបូ ...

សង្រ្គាមដែលប្រទេសមហាអំណាចច្បាំងដណ្តើមទឹកដីអាណានិគមនិយម មាន៖ • សង្គ្រាមអាមេរិក-អេស្បាញ • សង្គ្រាមរវាងចក្រភពអង់គ្លេសនិងសាធារណរដ្ឋប៊ួរ • សង្គ្រាមរូស៊ី-ជប៉ុន ។

មូសូលីនីបានឡើងកាន់អំណាចដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសអ៊ីតាលីដោយគាត់បង្កើតគណបក្សមួយថ្មីហៅថា “គណបក្សផាស៊ីស” ។ ក្រោយមកបក្សពួកមូសូលីនីបានធ្វើរដ្ឋប្រហារផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបាលប្រកបដោយជោគជ័យ ។

បន្ទាយលង្វែកកសាងឡើងដោយស្នាព្រះហស្ថព្រះរាជាអង្គចន្ទរាជា ។

បានជារបបម៉ាកូសត្រូវដួលរលំ ដោយសារការបាញ់ប្រហារលោកអាគីណូ នៅអាកាសយានដ្ឋានក្រុងម៉ានីលនៅថ្ងៃទី ២១ ខែ សីហា ឆ្នាំ ១៩៨៣ ក្នុងដំណើរវិលត្រឡប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកចូលរួមប្រជែងតំណែងប្រធានាធិបតីភីលីពីន ។

ជីវិតពួកកម្មករនៅសម័យបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មមានបម្រែបម្រួល ។ ព្រោះនៅពាក់កណ្ដាលសតវត្សទី ១៩ ថៅកែមួយចំនួនដែលមានការយល់ដឹងបានសាងសង់កន្លែងស្នាក់នៅយ៉ាងផាសុកភាព (លំនៅដ្ឋានកម្មករតាមអណ្ដូងរ៉ែភាគខាងជើង ) មណ្ឌលទារកដ្នាន សាលារៀនដើម្បីចងជើងបុគ្គលិករបស់ខ្លួននិងកំណត់ព្រំដែននៃការមិនសប្បាយចិត្ត ដែលអាចឈានទៅដល់ការបះបោរនៃពួកកម្មករ ។ សាលាក្រុងរៀបកន្លែងចែកអាហារសាធារណៈ ។ ជំនួយទាំងនេះនៅតែមិនគ្រប់គ្រាន់ ព្រោះអត្រាសង្ឃឹមរស់របស់កម្មករនៅមានកម្រិតទាប ។

បានជាមានឈ្មោះថាហ្វូណន ព្រោះដោយសារជនជាតិចិនហៅត្រាប់តាមឈ្មោះភ្នំជាភាសាខ្មែរ មិនច្បាស់ទៅជា ប៊ីយូណាម ឬ ហ្វូណន ។

ផ្នែកសុខភាពនៅអាឡឺម៉ង់ខាងលិចតាមជំរឿនឆ្នាំ១៩៨៦មានដូចតទៅ ៖ • មនុស្សប្រុសមានអាយុមធ្យម៧១ឆ្នាំ • មនុស្សស្រីមានអាយុមធ្យម៧៧ឆ្នាំ។ • អាត្រាមរណៈរបស់កុមារគឺ៩នាក់ក្នុង១០០០នាក់ • មានគ្រូពេទ្យទូទាំងប្រទេសសរុបចំនួន១៥៣៨៩៨នាក់ • គ្រូពេទ្យសរុបចំនួន៣០៨៧នាក់ និងគិលានុប្បយិកាសរុបចំនួន២៦៣៤៣៥នាក់។