General Knowledge

ក្រោយសង្រ្គាមលោកលើកទី ២ប្រទេសឆេកូស្លូវ៉ាគីគឺប្រកាន់នយោបាយបែបកុំមុយនីស ។

ប្រទេសអង់ភ្លេសមានគណបក្សសំខាន់ៗគឺ ៖ • គណបក្សអភិរក្សនិយមក • គណបក្សការងារនិយម • គណបក្សសេរីភាពនិយម។ គណបក្សដែលដឹកនាំប្រទេសបានល្អជាងគេគឺគណបក្សអភិរក្សនិយម។

នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២សហរដ្ឋអាមេរិកក្លាយជាប្រទេសមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចលើពិភពលោកដោយសារមូលេហេតុដូចជា៖ • សង្គ្រាមលោកលើទី២ផ្ទុះនៅទ្វីបអ៊ឺរ៉ុប មិនមែនផ្ទុះនៅសហរដ្ឋអាមេរិចទេ • នៅក្នុងសង្គ្រាមសហរដ្ឋអាមេរិចលក់អាវុធ និងស្បៀងទៅឲ្យប្រទេសដែលកំពុងជាប់ដៃធ្វើសង្គ្រាម • ក្រោយសង្គ្រាមប្រទេសនៅអ៊ឺរ៉ុបសេដ្ឋកិច្ចត្រូវបំផ្លាញគ្មានសល់។ • ចំនែកសហរដ្ឋអាមេរិចសេដ្ឋកិច្ចមានការរីកចំរើនតាំងពីមុនសង្គ្រាមមកមិនទទួលរងការបំផ្លាញនោះទេ។ • នៅក្រោយសង្គ្រាមប្រទេសនៅអ៊ឺរ៉ុបក្លាយជាកូនបំណុលរបស់សហរដ្ឋអាមេរិច។ កត្តាទាំងអស់នេះហើយធ្វើឲ្យសហរដ្ឋអាមេរិចក្លាយជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចលើពិភពលោក។

អាជ្ញាធរបណ្ដោះអាសន្ននៃការអង្គការសហប្រជាជាតិប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា ដឹកនាំដោយមន្ដ្រីជប៉ុនម្នាក់ ឈ្មោះយ៉ាស៊ូស៊ី អាកាស៊ី (Yashusi Akashi) ទទួលខុសត្រូវរួមលើអំណាចត្រួតត្រាបណ្ដោះអាសន្ននៅកម្ពុជារីឯកងទ័ព វិញស្ថិតនៅក្រោមបញ្ជាការរបស់ឧត្តមសេនីយ៍ជនជាតិអូស្រ្ដាលីម្នាក់ឈ្មោះលោក សង់ឌែសុន (Sanderson)។ អ៊ុនតាក់មានទាហាន១៧០០០នាក់និងជនស៊ីវិល ៨០០០នាក់មកពីប្រទេស ២២។ អាជ្ញាធរបណ្ដោះអាសន្នមានថវិកាចំនួន ៣០០០លានដុល្លារ ដើម្បីបំពេញបេសកកម្មបួនយ៉ាងគឺ៖ • ដកអាវុធពីកងរដ្ឋកម្ពុជានិងពីកងទ័ពភាគីខ្មែរក្រហម រណសិរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ(FNLPK) និងកងទ័ពរាជានិយមរបស់សម្ដេច នរោត្តម សីហនុ • បញ្ចូនរដ្ឋអំណាចទាំងសងខាងឪ្យរួមគ្នា(រដ្ឋកម្ពុជានិងរដ្ឋាភិបាលត្រីភាគី) • រៀបចំការបោះឆ្នោតដោយសេរី • នាំជនភៀសខ្លួនប្រហែល ...

ក្រោយថ្ងៃ១៧ មេសា ១៩៧៩ កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធរំដោះជាតិបានអនុវត្តតាមបញ្ហារបស់លេខាបក្សកុំមុយនីសកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យមាន ៨ ប្រការគឺ៖ • ជម្លៀសប្រជាជនចេញពីទីក្រុងទាំងអស់ • លុបបំបាត់ផ្សារ • លុបបំបាត់រូបិយបណ្ណរបស់របប លន់ នល់ហើយដករូបិយបណ្ណបដិវត្តដែលបោះពុម្ពរួចហើយ • ផ្សឹកលោកសង្ឃកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាទាំងអស់ ហើយឪ្យទៅធ្វើស្រែចម្ការតាមទិសដៅដែលពួកគេទៅដល់មូលដ្ឋាននីមួយៗ • ប្រហារជីវិតមេដឹកនាំរបប លន់ នល់ • បង្កើតសហករណ៍កម្រិតខ្ពស់ទូទាំងប្រទេសដោយបង្កើតឪ្យមានរោងបាយរួម • បណ្ដោញជនជាតិភាគតិចវៀតណាមឪ្យចេញទាំងអស់ • បញ្ជូនទ័ពទៅតាមព្រំប្រទល់ ជាពិសេសព្រំប្រទល់វៀតណាម

បានជាគេត្រូវអភិរក្សធនធានរ៉ែ ព្រោះរ៉ែជាធនធានធម្មជាតិមិនកើតឡើងវិញ។ រ៉ែកើតឡើងយឺតៗបំផុតដោយប្រើពេលរាប់លានឆ្នាំដើម្បីបង្កើតពំនូករ៉ែក្នុងសំបកផែនដី។

• តាមឡឹបនិចៈ ច្បាប់ជាសីលអំណាចមួយ។ មនុស្សមួយចំនួនបានឱ្យន័យច្បាប់ថាគឺជា អ្វីដែលហាមប្រាម និងការពារ។ • អ្វីដែលហាមប្រាមៈ គឺជាទិដ្ឋភាពអវិជ្ជមានរបស់ច្បាប់គឺ ច្បាប់ហាមឃាតុ ច្បាប់រារាំងមិនឱ្យប្រព្រឹត្តអ្វីមួយ។ មានន័យថាយើងគ្មានសិទ្ធិ បើល្មើសច្បាប់ដាក់ទណ្ឌកម្ម។ • ច្បាប់ការពារមនុស្សៈ គឺទិដ្ឋភាពវិជ្ជមានរបស់ច្បាប់។ ច្បាប់បើកអំណាចឱ្យយើង ច្បាប់ការពារយើង។ មានន័យថាមានសិទ្ធិព្រមទាំងមានការជួយឧបត្ថម្ភ។

បដិវត្តន៍នេះបានផ្តល់លទ្ធផលដូចតទៅ ៖ • ផ្តល់លទ្ធផលយ៉ាងធំធេងពិសេសក្នុងរដ្ឋប៉ិនចាប់ និងកេរ៉ាឡា ។ ចាប់តាំងពីពេលមក ប្រទេសឥណ្ឌាទទួលបានភាពស័្វយគ្រប់គ្រាន់ខាងចំណីអាហារ ដែលអាចឱ្យគេបង្វែរជញ្ជីងចំណាយទៅរកការវិនិយោគលើវិស័យផ្សេងៗវិញ ហើយថែមទាំងអាចសល់ផលសម្រាប់នាំចេញទៀតផង • បដិវត្តន៍បៃតងបានបង្កើតវិសមភាពសង្គមនិងវិសមភាពតាមតំបន់ដោយមិនបាននាំមកនូវកំណែទម្រង់ក្សេត្រសាស្រ្តមួយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពទេ ។ ការអភិវឌ្ឍសហករណ៍ឥណទានកសិកម្មមិនទានបានបំបាត់ចោលទាំងស្រុងនូវការចងការប្រាក់ថ្លៃលើសលប់ ហើយកសិករមួយចំនួនធំនៅតែក្រីក្រខ្លាំង និងជំពាក់បំណុលគេយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ។

មូលហេតុនៃការបង្កើតអង្គការសហប្រជាជាតិ គឺដោយសារសង្គ្រាមលើកទី២ កាន់តែឆាបឆេះខ្លាំងឡើងៗ ស្ទើរតែពាសពេញពិភពលោក ទើបមហាអំណាចទាំងបីមាន សហរដ្ឋអាមេរិក អង់គ្លេស និងសូវៀត បានជួបប្រជុំគនានៅទីក្រុងមូស្គូនាថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៤៣ ដើម្បីរៀបគម្រោងបង្កើតអង្គការអន្តរជាតិមួយដែលមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បីរក្សាសន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ ។ អង្គការពិភពលោកមួយនឹងចាប់បដិសន្ធិឡើងនៅពេលដែលប្រទេសចំនួន ៥១ នៅលើពិភពលោកបានប្រជុំគ្នាផ្លាស់ប្តូរយោបល់ទៅលើគម្រោងធម្មនុញ្ញានៃអង្គការនេះអស់រយៈពេល ២ខែ នៅទីក្រុងសាន់ប្រាន់ស៊ីស្កូ ។

លោកឧត្ដមសេនីយ៍ ដឺហ្គោល ដែលបានប្រកាសតាមវិទ្យុពីអង់គ្លេសឲ្យប្រជាជនបារាំងក្រោបឈរឡើងប្រឆាំងនិងបារាំងនៅថ្ងៃ១៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៤០ ហើយពេលនោះមានព្រឹត្ដិការណ៍ បានកើតមានឡើងដូចជា ៖ • ការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមួយ ដោយសហការជាមួយអាឡឺម៉ង ដែលមានឈ្មោះថា រដ្ឋាភិបាលវីស៊ីដែលមានឧត្ដមសេនីយ៍បេតាំងជាអ្នកដឹកនាំ ។ • បារាំងបានប្រមូលផលិតផលកសិកម្ម និងឧស្សាហកម្មទៅផ្គត់ផ្គង់កងទ័ពអាឡឺម៉ង់ទៀតដែលមានឈ្មោះថា រដ្ឋាភិបាលវិស៊ីដែលមានឧត្ដមសេនីយ៍ប៉េតាំងជាអ្នកដឹកនាំ ។ • បារាំងបានប្រមូលផលិតផលកសិកម្ម និងឧស្សាហកម្មទៅផ្គត់ផ្គង់កងទ័ពអាឡឺម៉ងទៀតផង ។