General Knowledge

គណបក្សទាំងអស់មានសិទ្ធិស្មើៗគ្នាក្នុងការទទួល បុព្វសិទ្ធិ និងការយល់ចិត្តស្មើភាពគ្នារដ្ឋាភិបាលនឹងអាជ្ញារគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ ។

ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរដែលមានសិទ្ធិនិថមានបំណងឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនឈ្មោះជាបេក្ខជនបោះឆ្នោត តំណាងរាស្រ្ដត្រូវបំពេញលក្ខខណ្ឌ ដូចជា ៖ • មានសញ្ជាតិខ្មែរពីកំណើត • មានអាយុ២៥ឆ្នាំឡើងទៅគិតដល់ថ្ងៃបោះឆ្នោត • មានសិទ្ធិបោះឆ្នោត • ស្នាក់នៅអចិន្រ្តៃយ៌ក្នុងព្រះរាជណាចក្រកម្ពុជាយ៉ាងតិចមួយឆ្នាំគិតដល់ថ្ងៃបោះឆ្នោត • មានការតែងតាំងពីគណបក្ស នយោបាយដែលបានក្នុងបញ្ជីឈរឈ្មោះបោះឆ្នោត អ្នកគ្មានសិទ្ធិឈរឈ្មោះជាបេក្ខជន បោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្រ្ដមាដូចជា ៖ • មន្រ្ដីរាជការស៊ីវិល មន្រី្ដតុលាការ កងកម្លាំងនគរបាលជាតិ • កងយោពលខេមរភូមិន្ទក្នុងមុខដំណែង និងបុព្វជិតសាសនា • ជនដែលត្រូវតុលាផ្ទន្ទាទោស ដាក់ពទន្ធធនាគាពីបទឧក្រិដ្ឋ ឬមជ្ឈឹម ហើយមិនទាន់មាននីតិវិធីឡើងវិញ • ជនដែលត្រូវតុលារផ្តន្ទាទោសដកសិទ្ធិបោះឆ្នោត • ជនរិកចរិក ឬ ...

ការសិក្សាទំនាក់ទំនងអន្ដរជាតិមានសារៈសំខាន់ដូចជា ៖ • អាចឪ្យយើងយល់ដឹងពីច្បាប់នៃទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិដែលជាមួយដ្ឋាននៃទំនាក់ទំនងរវាងរដ្ឋមួយនិងរដ្ឋមួយទៀត ។ • ឆ្លុះបញ្ជាំងឪ្យឃើញនូវនយោបាយការបរទេសរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលមានឥទ្ធិពលនៅក្នុងតំបន់ ឬ ប្រទេសណាមួយជាកំណត់ • យល់ដឹងពីតថភាពអន្តរជាតិនិងព្រឹត្តិការណ៍នយោបាយដែលវិវត្តន៍ និងផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងរហ័សជារៀងរាល់ថ្ងៃ ។ ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិជាមុខវិទ្យាមួយជួយបណ្តុះបណ្ដាល អ្នកបំរើការទូតអ្នកវិភាគនយោបាយ មន្រ្ដីជំនាញខាងកិច្ចការអន្ដរជាតិ អ្នកឯកទេស ខាងវិទ្យាសាស្រ្តអន្ដរជាតិ អ្នកសារពត៌មានអន្ដរជាតិជាដើម ។

ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀនដ៏មួយរូប ត្រូវប្រកាន់យកនូវសីលធម៌និងអាកប្បកិរិយាដូចជា ៖ • ត្រូវធ្វើខ្លួនជាគម្រូក្នុងសង្គម • ត្រូវរស់នៅប្រកបដោយសេចក្តីថ្លៃថ្លូរ • ត្រូវវចេះផ្តល់តម្លៃដល់ការងាររបស់ខ្លួន • ខិតខំស្រាវជ្រាវពីអ្វីថ្មីៗ ដើម្បីជាប្រយោជន៍ក្នុងការបង្ហាត់បង្រៀនដល់សិស្សានុសិស្ស • ត្រូវយល់ថាខ្លួនឯងជាវិស្វករក្នុងការកសាងធនធានមនុស្ស • ត្រូវធ្វើខ្លួនឪ្យជាមនុស្សមានសីលធម៌មានឧត្តមគតិស្រលាញ់សង្គមជាតិរបស់ខ្លួនព្រមទាំងរស់នៅ ប្រកបដោយប្រជាធិបតេយ្យផងដែរ ។

បានជាយើងសិក្សាអំពីយុវជនដោយសារមូលហេតុដូចជា ៖ • យុវជនជាជំហានមួយដែលមានបទពិសោធន៍ក្នុងការផ្លាស់ប្ដូរឆាប់រហ័សទៅលើរូបរាហកាយ ចិត្តគំនិត និងការអភិវឌ្ឍសង្គម • យុវជនជាធនធានមនុស្សដ៏សំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍសង្គម • យុវជនពលរដ្ឋរបស់សង្គម • ដើម្បីអប់រំដល់មនុស្សយុវជនឪ្យបានទូលំទូលាយ • ដើម្បីសិក្សាពីបញ្ហាដែលកើតឡើងដោយសារយុវជន • ដើម្បីបង្កើតនូវចិត្តសាស្រ្ដរបស់យុវជនក្នុងការគ្រប់គ្រង់ទៅលើការគិតអារម្មណ៍មនោសញ្ចេតនាអាកប្បកិរិយា • ដើម្បីផ្លាស់ប្ដូរសង្គម និងបង្កើតការវាយតម្លៃសង្គម ការប្រកាន់ពូជសាសន៍ការរើសអើងសាសនាភាសាផ្សេងៗគ្នា ។ • ការទំនាក់ទំនងមានឥទ្ធិពលខ្លាំងលើយុវជន • យុវជនជាចលករក្នុងផ្លាស់ប្តូរសង្គមជាតិ • ជួយរកដំណោះស្រាយតាមយុវជនចង់បាន • អាចធ្វើអ្វីឲ្យស្រមតាមយុវជនចង់បាន ។

ការរំលាភសិទ្ធិស្រីមានពីរប្រភេទគឺ ការរំលាភដោយអំពើ និងការរំលាភដោយមិនបំពញតាមកាតព្វកិច្ច ។

បានជាស្រ្ដីចាំបាច់មានការចូលរួមក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍ដោយសារមានមូលហេតុខាងក្រោម ៖ • ទិសដៅនៃការអភិវឌ្ឍគឺលើស្ទួយជីវភាព និងលុបបំបាត់ភាពក្រីក្រ ។ ស្រ្ដីជាក្រុមដែលលក្រីក្រជាងគេមានចំនួនច្រើនជាងគេ និងរងសម្ពាធសង្គមច្រើនជាងគេដូចនេះចាំបាច់ត្រូវតែចាប់ផ្ដើមពីស្រី្ដ ។ • ការងាររបស់ស្រ្ដីពុំទាន់ទទួលបាកកម្រៃ និងតម្លៃសមរម្យនៅឡើយ • រចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាលផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនិងនយោបាយដាក់ស្រ្ដីឪ្យស្ថិតនៅក្នុងស្រទាប់ ក្រោមដែលពុំមាននាទីជាអ្នកអាច សម្រេចបាន ។ • មតិយោបល់របស់ស្រ្ដីមិនត្រូវបានគេរៀបញ្ចូលជាអាទិភាព និងអាចបំភ្លេចចោល • ទស្សនៈសង្គមនៅតែបន្ដឪ្យតម្លៃស្រ្ដី ទាបនៅឡើយ • ស្រ្ដីគឺជាដៃម្ខាងនៃចំណោមដៃទាំងពីរក្នុងការអភិវឌ្ឍបើស្ដ្រីមិនបានចូលរួមមានន័យថា គេពុំទាន់បាន ប្រើប្រាស់នូវធនធានមនុស្សដែលមានទាំងអស់នោះឡើយ ។

សិទ្ធិកុមារជាមូលដ្ឋានសំខាន់ៗមានបួន ដូចជា ៖ សិទ្ធិរស់រានមានជីវិត • សិទ្ធិនេះរួមបញ្ចូល សិទ្ធិមានជីវិត និងសិទ្ធិទទួលបានការថែទាំសុខភាព និង វេជ្ជសាស្រ្ដក្នុងកម្រិតខ្ពស់ សិទ្ធិអភិវឌ្ឍន៍ • សិទ្ធិទាំងនេះរួមបញ្ចូលអ្វីទាំងអស់ដែលកុមារត្រូវការដើម្បលូតលាស់ ក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុតនិងដើម្បីក្លាយ ជាសមាជិកដែលទទួលខុសត្រូវក្នុងសង្គម ។ សិទ្ធិនេះរួមមានការអប់រំគ្រប់ប្រភេទនិងសិទ្ធិទទួលបាន ជីវភាពរស់នៅគ្រប់គ្រាន់សំរាប់ការលូតលាស់របស់់កុមារផ្នែករាងកាយ សតិអារម្មណ៍ ស្មារតី សីលធម៌ និងសង្គម ។ សិទ្ធិទទួលបាននូវការការពារ • សិទ្ធិនេះចង់សំដៅយ៉ាងទូលំទូលាយ ដល់សិទ្ធិដែលត្រូវបានទទួលការពារ រួចផុតពីអំពើនិងការប្រព្រឹត្តតផ្សេងៗ ...

មិនត្រូវប្រព្រឹត្តអំពើអាក្រក់ទាំង ១០ យ៉ាង ដែលកើតពីកាយ វាចារ និងចិត្ត ។ អំពើទាំងនោះមានដូចជា ៖ ក. កាយកម្ម ( ដោយអំពើ ) • មិនត្រូវសំលាប់ • មិនត្រូវលួចប្លន់ • មិនត្រូវរំលោភលើភេទនានា ខ. វិចីកម្ម៤ (ដោយវាចារ) • មិនត្រួវកុហក • មិនត្រូវនិយាយញុះញង់ • មិនត្រូវនិយាយត្រគោះបោះបោក • មិនត្រូវការនិយាយមិនបានការ គ.មនោកម្មបី ...

សេចក្ដីសុខ និងសេចក្ដីទុកកើតមានដល់បុគ្គលដែលជាអ្នកប្រព្រឹត្ត ។ ពន្យល់ដោយលើកឧទាហរណ៍ តាមផ្លូវលោក និងផ្លូវធម៌ ។ ពន្យល់ពាក្យ ៖ សុខ ៖ សប្បាយរីករាយ សុខស្រួល ស្រណុកចិត្ត ឧទាហរណ៍ សេចក្តីសុខតាមផ្លូវចិត្តមាន៥ យ៉ាងគឺ សុខកើតពីការមានទ្រព្យ • សុខកើតពីការបរិភោគ និងមានរបស់ប្រើប្រាស់គ្រប់បែបយ៉ាង • សុខព្រោះមិនជំពាក់បំណុលគេ • សុខព្រោះធ្វើការងារសុចចរិត • សុខព្រោះគ្មានទំនាស់ គ្មានអសន្ដិសុខ សេចក្ដីសុខតាមផ្លូវធម៌