General Knowledge

ការផ្ទេរអំណាចមួយចំនួនពីបារាំងមកឲ្យខ្មែរវិញ ៖ • នៅថ្ងៃទី ២៩ ខែ សីហា ឆ្នាំ ១៩៥៣ មានការចុះហត្ថលេខានៃការព្រមព្រៀងបារាំងខ្មែរ ផ្ទេរផ្នែកយុត្តិធម៍ និងប៉ូលីសមកឲ្យខ្មែរ ។ • ថ្ងៃ ១៧ តុលា ១៩៥៣ មានការចុះហត្ថលេខាស្ពីពីការប្រគល់អធិបតេយ្យ ភាពផ្នែកយោធាកម្ពុជាទាំងមូល ។

បាតុភូតធម្មជាតិមាន ៖ ខ្យល់ព្យុះទីផុង រញ្ជួយដី បន្ទុះភ្នំភ្លើង ។

វិភាគ និងសំយោគ ជាសកម្មភាពពីររបស់ចិត្តដែលបង្គ្រប់គ្នាទៅវិញទៅមកមិនអាចខ្វះមួយណាបាន។ ដើម្បីធ្វើឱ្យសំយោគបានល្អត្រូវស្គាល់ឱ្យច្បាស់ពីធាតុបង្កសិន ហើយដើម្បីស្គាល់ធាតុបង្កគេចាំបាច់ត្រូវធ្វើវិភាគ។ កំហុសទាំងឡាយនៃសំយោគបង្កមកពីកង្វះវិភាគ ឬវិភាគពុំច្បាស់។

បានមនុស្សគ្រប់រូបមានតម្លៃដាច់ដោយឡែកពីគ្នាពីព្រោះមនុស្សម្នាក់ៗមានជំរើស គំនិត គោលដៅនៃ ជីវិត សកម្មភាព ចំណង់ចំណូលចិត្ត និងតម្រូវការមិនដូចគ្នាទេ ដោយផ្អែកទៅតាមការយល់ឃើញ ចំណេះដឹង ការជំនឿ បទពិសោធន៍ និងការអប់រំ។

• តាមឡឹបនិចៈ ច្បាប់ជាសីលអំណាចមួយ។ មនុស្សមួយចំនួនបានឱ្យន័យច្បាប់ថាគឺជា អ្វីដែលហាមប្រាម និងការពារ។ • អ្វីដែលហាមប្រាមៈ គឺជាទិដ្ឋភាពអវិជ្ជមានរបស់ច្បាប់គឺ ច្បាប់ហាមឃាតុ ច្បាប់រារាំងមិនឱ្យប្រព្រឹត្តអ្វីមួយ។ មានន័យថាយើងគ្មានសិទ្ធិ បើល្មើសច្បាប់ដាក់ទណ្ឌកម្ម។ • ច្បាប់ការពារមនុស្សៈ គឺទិដ្ឋភាពវិជ្ជមានរបស់ច្បាប់។ ច្បាប់បើកអំណាចឱ្យយើង ច្បាប់ការពារយើង។ មានន័យថាមានសិទ្ធិព្រមទាំងមានការជួយឧបត្ថម្ភ។

បដិវត្តន៍នេះបានផ្តល់លទ្ធផលដូចតទៅ ៖ • ផ្តល់លទ្ធផលយ៉ាងធំធេងពិសេសក្នុងរដ្ឋប៉ិនចាប់ និងកេរ៉ាឡា ។ ចាប់តាំងពីពេលមក ប្រទេសឥណ្ឌាទទួលបានភាពស័្វយគ្រប់គ្រាន់ខាងចំណីអាហារ ដែលអាចឱ្យគេបង្វែរជញ្ជីងចំណាយទៅរកការវិនិយោគលើវិស័យផ្សេងៗវិញ ហើយថែមទាំងអាចសល់ផលសម្រាប់នាំចេញទៀតផង • បដិវត្តន៍បៃតងបានបង្កើតវិសមភាពសង្គមនិងវិសមភាពតាមតំបន់ដោយមិនបាននាំមកនូវកំណែទម្រង់ក្សេត្រសាស្រ្តមួយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពទេ ។ ការអភិវឌ្ឍសហករណ៍ឥណទានកសិកម្មមិនទានបានបំបាត់ចោលទាំងស្រុងនូវការចងការប្រាក់ថ្លៃលើសលប់ ហើយកសិករមួយចំនួនធំនៅតែក្រីក្រខ្លាំង និងជំពាក់បំណុលគេយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ។

មូលហេតុនៃការបង្កើតអង្គការសហប្រជាជាតិ គឺដោយសារសង្គ្រាមលើកទី២ កាន់តែឆាបឆេះខ្លាំងឡើងៗ ស្ទើរតែពាសពេញពិភពលោក ទើបមហាអំណាចទាំងបីមាន សហរដ្ឋអាមេរិក អង់គ្លេស និងសូវៀត បានជួបប្រជុំគនានៅទីក្រុងមូស្គូនាថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៤៣ ដើម្បីរៀបគម្រោងបង្កើតអង្គការអន្តរជាតិមួយដែលមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បីរក្សាសន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ ។ អង្គការពិភពលោកមួយនឹងចាប់បដិសន្ធិឡើងនៅពេលដែលប្រទេសចំនួន ៥១ នៅលើពិភពលោកបានប្រជុំគ្នាផ្លាស់ប្តូរយោបល់ទៅលើគម្រោងធម្មនុញ្ញានៃអង្គការនេះអស់រយៈពេល ២ខែ នៅទីក្រុងសាន់ប្រាន់ស៊ីស្កូ ។

ការអធ្យាស្រ័យនេះនាំមកនូវ៖ គុណសម្បត្តិ • មានទំនាក់ទំនងល្អ • មានការពឹងពាក់គ្នាទៅវិញទៅមក • មានសាមគ្គីភាព • មានសុខសន្តិភាព • គ្មានសង្គ្រាម និងអំពើហិស្សាផ្សេងៗ • មានស្ថេរភាពក្នុងសង្គម • គ្មានការរើសអើង • មានការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស គុណវិបត្តិ • សាសនាត្រូវបានគេប្រមាថ • បង្កឱ្យមានទំនាក់ទំនងផ្នែកសាសនា • អំពើអាក្រក់ត្រូវរួចខ្លួន អាចនាំឱ្យអស់ជំនឿសាសនា • បើគិតពិសាសនាពេកនាំឱ្យសង្គមមានភាពអនាធិបតេយ្យដូចនេះត្រូវគិតពីច្បាប់ទម្លាប់ខ្លះផងទើបបាន។

ក្រោយសង្រ្គាមត្រជាក់ តើប្រទេសអឺរុបខាងកើតមានការប្រែប្រួលដូចតទៅ ៖ • អង្គការកូមេកុងត្រូវបញ្ចប់នៅខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៩១ • កត្តិការសញ្ញាវ៉ាសូវីត្រូវរំសាយនៅថ្ងៃទី ១ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ១៩៩១ • លែងទទួលបានជំនួសពីសហភាពសូវៀត • របបដឹកនាំតាមបែបរបបសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរីបានចូលមកជំនួសលទ្ធិផ្តាចការកុំមុយនីស និងរបបសេដ្ឋកិច្ចសមូហភាព • អឺរុបខាងកើតត្រូវខ្ចីទុនវិនិយោគយ៉ាងច្រើនពីប្រទេសលោកខាងលិច • ប្រទេសមួយចំនួនបានប្រកាសឯករាជ្យភាពរបស់ខ្លួន ។