General Knowledge

នៅឆ្នាំ ១៩៧៦ បក្សកុំមុយនីស្ដកម្ពុជាបានបែងចែក តំបន់រដ្ឋបាលប្រទេសដូចជា ៖ – បែងចែកប្រទេសជា ៦ ភូមិភាគដែលរួមមាន ៣២ តំបន់ ។ – ភូមិភាគនីមួយៗ មានខេត្តពីរ ឬច្រើនរួមមានបញ្ចូលគ្នា ឬ កាត់ស្រុកខ្លះចេញពីខេត្តខ្លះចេញពីខេត្តមកបញ្ចូលគ្នា ឬ កាន់ស្រុកខ្លះចេញពីខេត្តខ្លះមកបញ្ចូលគ្នា ។ – ភូមិភា និងតំបន់ទាំងអស់បានដាក់លេខសម្គាល់ – សមូហភាពថ្នាក់មូលដ្ឋាន ដែលបានបែងចែកជាឃុំ និងភូមិត្រូវប្រមូលផ្គុំសហករណ៍ ។

បានជារដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសនីមួយៗនិងអង្គការអន្តរជាតិជាច្រើនត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះកុមារព្រោះ៖ • កុមារជាទំពាំងដែលនឹងត្រូវស្នងឬស្សីនៅពេលអនាគត • កុមារវ័យដែលត្រូវការសិទ្ធិជាងអ្វីៗទាំងអស់ • ត្រូវការចំណេះដឹងដើម្បីទទួលខុសត្រូវចំពោះឆាកជីវិតនិងវាសនាប្រទេសជាតិ • វ័យកុមារជាវ័យកំពុងលូតលាស់ផ្នែករាងកាយនិងស្មារតី • យើងត្រូវផ្តល់អ្វីដែលល្អដល់ពួកគេនិងអោយក្លាយជាមនុស្សល្អ • មិនផ្តល់អ្វីដែលពួកគេឃើញថា (អាក្រក់) នៅជុំវិញដោយស្វ័យប្រវត្តិ • ហេតុនេះបើកុមារល្អ គ្រួសារក៏ល្អ ហើយសង្គមក៏ល្អដែរ ។

ភាពសាហាវយង់ឃ្នង់របស់ទ័ពអាឡឺម៉ងមកលើប្រជាជនបារាំងបានបណ្ដាលឪ្យប្រជាជនមានការភ័យខ្លាចមិនព្រមចុះចូលហើយបាននាំគ្នារត់ចូលព្រៃលាក់ខ្លូននៅតំបន់ភ្នំនិងរាយការណ៍ជាសម្ងាត់ដល់ពួកសម្ព័ន្ធមិត្តអំពីសកម្មភាពរបស់កងទ័ពអាឡឺម៉ង ។

ទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសីលវិជ្ជាចំណុះលក្ខខណ្ឌ២យ៉ាងគឺ ៖ លក្ខខណ្ឌទី១ • មានញាណគ្រប់គ្រាន់ • មានសមត្ថភាពស្គាល់កុសល និងអកុសល លក្ខខណ្ឌទី២ • មានសេរីភាពក្នុងការគិត • មានពុទ្ធិតម្លៃផល និងសេរីភាពផង ។

ក្រោយពីបញ្ចប់សង្រ្គាម ប្រទេសបារាំងបានបន្សល់ទុកវិនាសកម្មដូចជា ៖ • ទីក្រុង រោងចក្រ ផ្លូវថ្នល់ កំពង់ផែ…ត្រូវខូតខាតទាំងស្រុង ដោយសារការទម្លាប់ គ្រាប់បែក ។ • ជីវិតប្រជាជនបារាំងត្រូវបាត់បង់ ៧៥០ ០០០នាក់ ច្រើនជ្រុលដែលបណ្ដាលប្រាក់ហ្រ្វង់បាត់តម្លៃ នាំមកនូវអតិផរណា ។

និយមន័យសិល្យ៍វិទ្យារួមមាន៖ • សិល្យ៍វិទ្យា គឺជាផ្នែកមួយនៃទស្សនវិជ្ជាសិល្បះដែលកើតចេញតាមរយះអារម្មណ៏ ហើយធ្វើការបកស្រាយតាមលក្ខណះសិល្បះ ។ • សិល្យ៍វិទ្យា គឺជាការសិក្សាពីសិល្បះដែលមានោឡើងតាមរយះអារម្មណ៏ កាពិចារណារកហេតុផលក្នុងលក្ខណះសិល្បះ និងដោះស្រាយតាមលក្ខណះសិល្បះ ។ • សិល្ប៍វិទ្យា គឺជាផ្នែកមួយនៃទស្សនវិជ្ជាសិល្បះដែលស្តែងចេញតាមរយះរូបបារម្មណ៍។

ការដាក់តំបន់ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុកចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក មានអត្ថន័យចំពោះកម្ពុជាដូចតទៅ ៖ • ជាមរតកវប្បធម៌ដ៏ល្អឯករបស់ខ្មែរ និងមនុស្សលោកទាំងអស់ក្នុងពិភពលោក • រក្សាបូរណភាពទឹកដី • ពិភពលោកជួយការពារ និងទទួលស្គាល់ • ផ្ដល់កំណើនសេដ្ខកិច្ចតាមរយៈវិស័យទេសចរណ៍ • បង្ហាញពីស្ថាបត្យកម្មនៃបុព្វបុរសខ្មែរ និងសិល្បៈ • បង្ហាញពីអំណាចនិងវិសាលភាពរបស់ព្រះរាជាសម័យមុន • បង្ហាញពីខអត្តសញ្ញាណជាតិ • បង្ហាញពីទេពកោសល្យព្រះរាជាទៅនឹងអាទិទេព • ជាអត្ថន័យប្រវត្តិសាស្រ្ដធ្វើឪ្យជាតិខ្មែរល្បីរន្ទីពេញពិភពលោកប្រកបដោយមោទនភាពជាទីបំផុត • បណ្ដុះស្មារតី ចិត្តគំនិតរបស់កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយឪ្យស្រលាញ់ថែរក្សាកាពារសម្បត្តិវប្បធម៌ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់បុព្វបុរស ។

មាតាបិតា ឬអ្នកអាណាព្យាបាល អ្នកសិក្សាមានសិទ្ធិចំពោះអនីតិជន ដែលស្ថិតនៅក្នុងបន្ទុករបស់ខ្លួន គឺ ៖ • សិទ្ធិក្នុងការជ្រើសរើសកម្មវិធីអប់រំ និងគ្រឹះស្ថានសិក្សាសម្រាប់សិក្សាឱ្យចូលរួមសិក្សា • សិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាននិងរបាយការណ៍នៃការសិក្សាពីគ្រឹះស្ថានសិក្សារបស់អ្នកសិក្សា ដែលស្ថិតក្នុងបន្ទុក • សិទ្ធិចូលរួមយ៉ាងសកម្មនិងពេញលេញនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍស្តង់ដារអប់រំថ្នាក់សាលារៀន និងថ្នាក់ជាតិដោយផ្ទាល់ឬតាមរយៈតំណែងរបស់ខ្លួន • សិទ្ធិស្នើ សិទ្ធិតវ៉ាទៅអាជ្ញាធរអប់រំមានសមត្ថកិច្ចតាមឋានានុក្រមព្រមទាំងមានសិទ្ធិប្តឹងទៅតុលាការ • សិទ្ធិចូលរួមផ្តល់ធនធានយ៉ាងពេញលេញក្នុងការគាំទ្រនិងអភិវឌ្ឍវិស័យអប់រំ • សិទ្ធិចុះកិច្ចសន្យា ឬកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយអ្នកគ្រប់គ្រងគ្រឹះស្ថានសិក្សាដើម្បីចូលរួមអភិវឌ្ឍវិស័យអប់រំ ។

សាធារណរដ្ឋទី៤នៃប្រទេសបារាំងបានធ្វើសកម្មភាពស្ដារសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គម៖ • ការកសាងហេដ្ឋារចនាសម័្ពន្ធថ្នល់ ស្ពាន… • កំណើនផលិតផល ឧស្សាហកម្ម ធនាគារ • ធ្វើជាតូបនីកម្មផ្សេងរោងចក្រ ធ្យូងថ្ម ឧស្សាហកម្ម ធនាគារ • បង្កើតអង្គការសង្រ្គោះសង្គម ជួយអ្នកមានជំងឺ គ្រោះថ្នាក់ការងារប្រាក់បំណាច់គ្រួសារកម្មករ។

កាមរូបបារម្មណ៍មាន៣ ប្រភេទ រួមមាន៖ ក. កាមរូបបារម្មណ៍ដែលកើតចេញតាមរយៈការប្រើប្រាស់ពាក្យសម្តីពីរោះថ្នាក់ថ្នម ឧទាហរណ៍៖ • អូនសម្លាញ់ • មាសស្នេហ៍ • ម្ចាស់ចិត្ត • ប្រុសបណ្តូលចិត្ត • នួនល្អង • ប្រុសពន្លក • ព្រលឹងថ្លើមថ្លៃ • ឆោមស្នេហ៍ • ពៅព្រលឹង • មាសមេ • ព្រលឹងមាសអើយ • កំពូលជីវិត… ។ ខ. កាមរូបារម្មណ៍ដែលកើតចេញតាមរយៈការរៀបរាប់ពីសកម្មភាពរបស់តួអង្គ ឧទាហរណ៍៖ • រឿងទុំទាវ • រឿងកាកី