General Knowledge

ក. នយោបាយក្នុងប្រទេស • ថ្ងៃទី ៣ មីនា ១៩៥៥ សម្តេចព្រះនរោត្តមសីហនុ បានដាក់រាជ្យសម្បត្តិក្នុងរាជបំណងផ្សារភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងទៅនឹងប្រជារាស្រ្ត • ថ្ងៃទី ២៤ មីនា ១៩៥៥ ព្រះអង្គបានបង្កើតចលនាមហាជនដ៏ទូលំទូលាយមួយមានឈ្មោះថា “សង្គមរាស្រ្តនិយម” ។ • ចលនាសង្គមរាស្រ្តនិយមបានទទួលជោគជ័យយ៉ាងធំធេងក្នុងការបោះឆ្នោតបង្កើតស្ថាប័ននីតិបញ្ញាត្តិនៅឆ្នាំ ១៩៥៥ ដោយមានសំឡេងគាំទ្រពីសំណាក់ប្រជាពលរដ្ឋចំនួន ៨៣% • នៅខែធ្នូឆ្នាំ ១៩៥៧ សមាជជាតិត្រូវដាក់បញ្ចូលនៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្ររះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ។ ខ. នយោបាយក្រៅប្រទេស

ច្បាប់ គឺជាសេចក្តីបញ្ញាតិ្តសម្រាប់ឱ្យអ្នកនៅក្នុងប្រទេសប្រតិបត្តិតាម ឬជាវិន័យ ក្រឹត្យក្រម ក្បូនប្រដៅ មនុស្សឱ្យប្រព្រឹត្តតែអំពើល្អ។

របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យបានធ្វើបាបប្រជាជនកម្ពុជាដូចជា • ពួកខ្មែរក្រហមបានបង្ខំឱ្យប្រជាជនធ្វើការពី ១២ ម៉ោងទៅ ១៥ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ • ឱ្យហូបតែបបររាវលាយត្រកូន ព្រលឹត គល់ចេក គល់ចេក គល់ល្ហុង • គ្មានសម្លៀកបំពាក់សមរម្យ គ្មានជម្រក គ្មានថ្នាំសង្ហូវ និងបំបិទសិទិ្ធសេរីភាពទាំងអស់ • ប្រជាជនកម្ពុជាត្រូវរស់នៅរួមគ្នា ហូបរួមគ្នា និងធ្វើការរួមគ្នាដូចសម័យបុព្វកាល • គ្មានកម្មសិទ្ធិឯកជន…។

ដើម្បីអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចវៀតណាម “ជួយម៉ឺយ” មានគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋានដូចខាងក្រោម • កំណែទម្រង់រ៉ាឌីកាល់ទៅលើរចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចទាំងស្រុង និងបើកទ្វារផ្តល់លទ្ធភាពដល់សហគ្រិនធ្វើសកម្មភាពនៅក្នុងបប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារ • ទីផ្សារសេដ្ឋកិច្ច ដោយឈរលើគោលការណ៍នៃបក្សកុំមុយនីសជាបក្សដឹកនាំ ដើម្បីថែរក្សាស្ថេរភាពនយោបាយនៅក្នុងសង្គម កសាងទំនាក់ទំនងល្អលើនយោបាយការបរទេសក្នុងឆាកអន្តរជាតិនិងតំបន់ ដើម្បីជំរុញប្រទេសចេញឱ្យផុតពីស្ថានភាពហ៊ុមព័ន្ធនិងការដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ច និងជំរុញប្រទេសឱ្យចូលរួមក្នុងសមាហរណកម្មនយោបាយនិងសេដ្ឋកិច្ចលើសកលលោក ។

បានជាសហភាពសូវៀតមិនជួយសង្រ្គោះប្រទេសប៉ូឡូញឪ្យទាន់ពេលវេលាពីក្រញាំដៃអាឡឺម៉ង់ព្រោះ ៖ • អាឡឺម៉ង់ននិងសូវៀតបានចុះសន្ធិសញ្ញាជាសម្ងាត់ដើម្បីបែងចែកទឹកដីប៉ូឡូញ • អាឡឺម៉ង់បានល្មើសរំលោភឯករាជ្យនៃប្រទេសប៉ូឡូញដែលស្ថិតនៅដក្រោមការធានសអះអាងនៃពួកមហាអំណាច • នៅខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៤១ អាឡឺម៉ង់បានលើកទ័ពចូលលុកសហភាពសូវៀត ដោយរំលោភសន្ធិសញ្ញាសម្ងាត់នៃប្រទេសទាំងពីរនៅថ្ងៃទី ២៣ ខែសីហា ១៩៣៩ ។

ស្ដេចមង្គត និងជូនឡាឡុងកន បានដឹកនាំនយោបាយកំណែទម្រង់សង្គមសៀម ដោយ ៖ • ព្រះអង្គទទួលយកសមិទ្ធផលនៃសម្ព័ន្ធដឹកនាំតាមបែបលោកខាងលិច តាមការអប់រំបច្ចេកទេសវិទ្យានិងការអនុវត្តផ្ទាល់នៅក្នុងសង្គមសៀមនិងថែមទាំងអញ្ចើញអ្នកឯកទេសបរទេសឪ្យមកធ្វើការក្នុងប្រទេសសៀម • សកម្មភាពរបស់សេ្ដចជូឡាឡុងកន មានឥទ្ធិពលយ៉ាងធំធេងទៅលើទំនើបកម្មសង្គមសៀម ជាពិសេសទៅលើរចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលតុលាការ និងហរិញ្ញវត្ថុ ។ • គេបានបង្កើតប្រព័ន្ធអប់រំសាធារណៈលុបបំបាត់កម្មសិទ្ធិសក្តិភូមិ • ប្រព័ន្ធដឹកនាំរដ្ឋបាលដែនដី ត្រូវបានគេធ្វើកំណែទម្រង់ជាច្រើនដំណាក់កាលក្នុងទិសដៅបញ្ចប់ប្រព័ន្ធដឹកនាំស្វ័យភាព លុបបំបាត់ស្ថានភាពខុសគ្នាតាមតំបន់ លុបប្រព័ន្ធ “ ចិញ្ចឹម “ និងអំណាចចំណុះនៅតាមជនបទដោយកដាក់ជំនួសនូវអំណាចកណ្ដាលវិញ ។

គណបក្សនយោបាយដែលមានអាសនៈក្នុងសភាពមាន ៖ • គណបក្សអភិរក្សនិយម៖មានទិសដៅនយោបាយបំរើផលប្រយោជន៍ពួកវណ្ណៈអភិចននិងវណ្ណៈគហបតី ។ • បក្សជាតិសេរីនិយម ៖ ចូលរួមដោយពួកមូលធនឩស្សាហកម្ម ។ • គណបក្សកណ្តាល ៖ មានទិសដៅនយោបាយថែរក្សាសិទ្ធិរបបរាជានិយម ការពារសិទ្ធិសេរីភាពចលនាវិហារកាតូលិកដែលកំពុងតែមានចលនាប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាល ។ • គណបក្សសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ ៖ មានទិសដៅប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាល ហើយមានអាសនៈច្រើនក្នុងសភា ។

ផលវិបាកនៃសង្រ្គាមលោកលើកទី១ គឺ • បាត់បង់ជីវិតមនុស្សអស់ ១០លាននាក់ និងរបួស ២០ លាននាក់ • បាត់បង់ផ្នែកធនធានសម្ភារៈសន្ធឹកសន្ធាប់និងប្រជាជនស៊ីវិលជាច្រើនលាននាក់ទៀត • សង្រ្គាមបានកំទេចអស់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាច្រើនទៀតមានលំនៅដ្ឋាន ផ្លូវដែក ស្ពាន រោងចក្រ ទីក្រុង.. • ពន្ធដារឡើងខ្ពស់ • ភាពអត់ការងារធ្វើបានធ្លាក់លើស្មាកម្មករ • សង្គ្រាមបង្កឱ្យមានបដិវត្តន៍ និងចលនាប្រជាធិបតេយ្យនិយមដែលមានទិសដៅកែទម្រង់សង្គមដល់ឫសគល់ ។

បានជាព្រះពញាយ៉ាតជ្រើសតាំងរាជធានីចតុមុខមង្គល ព្រោះដើម្បី • ការពារខ្លួនពីសំណាក់សត្រូវសៀម • នៅចតុមុខមានទីតាំងល្អ សម្រាប់ស្តារជីវភាពប្រជារាស្រ្តដែលបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុកដោយសារសៀមចូលឈ្លាពានជាច្រើនសា • ភាគខាងត្បូង មានចំនួនប្រជាជនច្រើនជាងដែលងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលកម្លាំងប្រជាជន និងកសាងប្រទេសជាតិ • ដីមានជីជាតិងាយស្រួលក្នុងការបង្កបង្កើនផល • នៅតំបន់ចតុមុខងាយស្រួលក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មទាំងផ្លូវ គោក និងផ្លូវទឹក …។

ការដួលរលំបន្ទាយលង្វែកជះឥទ្ធិពល ទៅលើវិស័យវប្បធម៌ដូចជាការបែកបាក់បន្ទាយលង្វែក ជាហេតុញុំាងប្រទេសខ្មែរឱ្យអស់ឫទ្ធានុភាព ធ្លាក់ខ្លួនជារដ្ឋតូចតាចនៅភូមិភាគអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ។ ការបែងបាក់បន្ទាយលង្វែកបានធ្វើឱ្យខ្មែរយើងបាត់បង់អស់ក្បួនខ្នាត អ្នកប្រាជ្ញបណ្ឌិតកវីដែលត្រូវខ្មាំងកៀរយកទៅស្រុកវា ។ ម៉្យាងវិញទៀត ខ្មែរយើងត្រូវភ្លេចនូវអ្វីជារបស់ខ្មែរ ហើយបែរជាទទួលយកមកពីសៀមវិញ ។