General Knowledge

យុទ្ធវិធីរបស់ក្រសួងសុខាភិបាលដើម្បីទប់ទល់និងបញ្ហាកង្វះសារជាតិចិញ្ចឹមដល់កុមារ មានដូចជា ខិតខំប្រឹងប្រែងអប់រំមាតាបិតា ឬអាណាព្យាបាល ឲ្យចេះថែទាំកុមារឲ្យបានត្រឹមត្រូវ ទាំងការបំបៅដោះកូន និងការបង្កើនគុណ ភាពចំណីអាហារដែលសំបូរជីវជាតិអាដូចជា បន្លែសឹ្លកបៃតង បន្លែផ្លែឈើ ពណ៍លឿង សាច់ ស៊ុត ថ្លើមជាដើម ។

មណ្ឌលរ៉ែសំខាន់ៗនៅកម្ពុជាមានប្រាំគឺ៖ • មណ្ឌលប៉ៃលិនៈ ត្បូងទទឹម និងកណ្តៀង • មណ្ឌលកែវ (រតនគិរី) រ៉ែដែក (នៅភ្នំដែក) មាស (កប់ក្នុងដីល្បាប់) និងសំនប៉ាហាំង (នៅជុំវិញភ្នំជី និងភ្នំលឿង) • មណ្ឌលកំពត និងបាត់ដំបងៈ ថ្មកំបោរ និងផូស្វាត • មណ្ឌលពោធិ៍សាត់ៈ ថ្មកែវ (ភ្នំតាសាយ) សំរាប់រចនាជាវត្ថុសិល្បៈ។

ក្នុងនាមខ្ញុំជាកូន ត្រូវមានសីលធម៌ចំពោះឪពុកម្តាយដូចតទៅ ៖ • ត្រូវគោរពឪពុកម្តាយ ដែលជាអ្នកមានគុណ • ត្រូវស្តាប់ដំបូន្មានឪពុកម្តាយ ដើរតាមគន្លងធម៌ • ខិតខំសិក្សារៀនសូត្រ និងជួយធ្វើការងារផ្ទះជំនួសដៃជើងឪពុកម្តាយ • ត្រូវថែរក្សាកេរ្តិ៍ឈ្មោះពូជរាង្សវង្សត្រកូល • ត្រូវចេះថែរក្សាកេរមរតក ដែលម្តាយឪពុកបានបន្សល់ទុកឱ្យ • ត្រូវចេះអាណិតអាសូរឪពុកម្តាយ ត្រូវចេះការពារហ៊ានពលីដើម្បីឪពុកម្តាយ • ត្រូវចេះតបស្នងសងគុណចំពោះម្តាយឪពុកពេលលោកចាស់ជរា ។

សិលាម៉ាក់ម៉ាមាន២ប្រភេទគឺៈ • សិលាជ្រៀតៈ ជាក្រុមសិលាម៉ាក់ម៉ាដែលកើតឡើងពីការចុះត្រជាក់នៃម៉ាក់ម៉ានៅក្រោមផ្ទៃផែនដី។ គេអាចហៅសិលាជ្រៀតបានម៉្យាងទៀតថា សិលាព្លុយតូនីក។ • សិលាភ្នំភ្លើសៈ ជាក្រុមសិលាម៉ាក់ម៉ា ដែលកើតឡើងពីការចុះត្រជាក់នៃម៉ាក់ម៉ានៅលើផ្ទៃផែនដី។

យោងតាមមាត្រា ១ នៃអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ (អ.ស.ប) ស្តីពីសិទ្ធិកុមារ “កុមារ” គឺជាមនុស្សគ្រប់រូបដែលមានអាយុតិចជាង ១៨ឆ្នាំលើកលែងតែអាយុពេញវ័យត្រូវបានកំណត់រហ័សជាងនេះនៅក្នុងច្បាប់នៃប្រទេសនីមួយៗ តាមច្បាប់នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា សិទ្ធិនិងការទទួលខុសត្រូវជាច្រើនរបស់មនុស្សពេញវ័យមានចាប់តាំងពីគេមានអាយុ ១៨ ឆ្នាំដូចជា ៖ • មាត្រា ៣៤ : នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាឆ្នាំ ១៩៩៣ ប្រជាពលរដ្ឋខែ្មរមានអាយុយ៉ាងតិច១៨ឆ្នាំមានសិទ្ធិបោះឆ្នោត • ច្បាប់ស្តីពីគោលការណ៍រួមរបស់កងយោពលខេរភូមិន្ទកម្ពុជាមាត្រា៤២ យុវជនកម្ពុជាដែលមានអាយុយ៉ាងតិច ១៨ឆ្នាំ ត្រូវចូលបម្រើកងទ័ព • មាត្រា ១៤ ...

ការប្រើប្រាស់ដីមិនសមស្របគឺៈ • ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើនាំអោយបាត់បង់ជំរកសត្វព្រៃ និងត្រី ដីបាត់គុណភាព។ • ឯកវប្បកម្មនាំអោយដីខ្សោះជីជាតិខូចទិន្នផល។

អានុភាពនៃការលែងលះ ៖ • ក្នុងការលែងលះនេះ ទ្រព្យសម្បត្តិត្រូវបែងចែកទៅតាម ការព្រមព្រៀងនៃភាគីទាំងសងខាង ។ បើគ្មានការព្រមព្រៀងសហព័ទ្ធម្នាក់ៗត្រូវយកតែទ្រព្យសម្បត្តិផ្ទាល់របស់ខ្លួនដែលមានមុនពេលរៀបការ និងទ្រព្យសម្បត្តិដែលខ្លួនបានទទួលជាមរតកក្តីជា អំណោយក្តីក្នុងរយៈពេលមានចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍ប៉ុណ្ណោះ ។ ក្រៅពីនេះសហព័ទ្ធ ម្នាក់ៗមានសិទ្ធិត្រូវបានទ្រព្យសម្បត្តិរួមពាក់កណ្តាលម្នាក់លើកលែងករណីពិសេស និងតាមសំណើរបស់សហព័ទ្ធណាមួយតុលាការអាចសម្រេចចែកទ្រព្យសម្បត្តិរួមផ្សេងពីគោលការណ៍ខាងលើបានដោយគិតទៅដល់ផលប្រយោជន៍របស់កូន និងផលិតកម្ម ។ • អំណាចមេបាត្រូវប្រគល់ទៅឪពុក ឬទៅម្តាយ និងការប្រាស្រ័យទាក់ទងរវាងឪពុកម្តាយ និងកូនផង ។ ឯការរក្សាកូនត្រូវសម្រេចតាមការយល់ព្រមនៃប្តី ប្រពន្ធដែលលែងលះគ្នា ។ តាមគោលការណ៍កូនដែលនៅបៅដោះត្រូវឱ្យ ទៅម្តាយរក្សា ...

ផ្សែងដែលហុយចេញតាមបំពង់ផ្សែង វានិងទៅនៅក្នុងខ្យល់ដែលយើងដកដង្ហើមរាល់ថ្ងៃប្រសិនបើយើងដកដង្ហើមស្រូបយកផ្សែងនោះ វាធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សុខភាពយើងជាខ្លាំង ដូចជាជំងឺ មហារីក រលាកផ្លូវដង្ហើម វិបត្តិប្រសាទជាដើម ។

បញ្ញាមាន២ប្រភេទគឺៈ • បញ្ញាប្រតិបត្តិៈ ជាបញ្ញាកម្រិតទាបហើយកើតឡើងចំពោះសត្វស្វា និងកូនក្មេងអាយុក្រោមពីរឆ្នាំ។ • បញ្ញាទ្រឹស្តីៈ ជាបញ្ញាដែលកើតចេញពីគំនិតអរូបីអាស្រ័យដោយមានភាសាជាជំនួយ។

រញ្ជួយដីកើតមាននៅតំបន់៖ • តំបន់ជួរភ្នំក្មេង • តំបន់បំណាក់ស្រុតធំៗ • តំបន់ជុំវិញមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីភិច • សមុទ្រមេឌីទែរ៉ានេ • តំបន់ភ្នំអាល់ • តំបន់កូកាស • ហិម៉ាល័យ • ប្រជុំកោះអង់ទី • ជួរភ្នំអង់ • ប្រជុំកោះជប៉ុន ។