Biology

a) ជំងឺរាគ បណ្ដាលមកពីការប្ដូររបបអាហារ ការពុលអាហារ ឬការបរិភោគច្រើនហួស។ ជំងឺរាគក៏អាចបណ្ដាលមកពីអាមីបដែរ។ b) ជំងឺរាគ បណ្ដាលមកពីការបរិភោគអាហារហឹរ ការពុលអាហារ ឬការបរិភោគច្រើនហួស។ ជំងឺរាគក៏អាចបណ្ដាលមកពីមីក្រូសារពាង្គកាយដែរ។ c) ជំងឺរាគ បណ្ដាលមកពីការការបរិភោគអាហារមានរសជាតិជូរច្រើន ការពុលអាហារ ឬការបរិភោគច្រើនហួស។ ជំងឺរាគក៏អាចបណ្ដាលមកពីប្រូតូសូអ៊ែរដែរ។ d) ជំងឺរាគ បណ្ដាលមកពីការអាហារសមុទ្រ ការពុលអាហារ ឬការបរិភោគច្រើនហួស។ ជំងឺរាគក៏អាចបណ្ដាលមកពីវីរុសដែរ។

ជំងឺដែលឆ្លងតាមផ្លូវរំលាយអាហារមានដូចជា៖ a) ជំងឺរាគ b) ជំងឺលើសឈាម c) ជំងឺរលាកថ្លើម d) ជំងឺបេះដូង e) ជំងឺទល់លាមក។ f) ជំងឺមហារីក g) ជំងឺផ្តាសាយ

ដើម្បីថែរក្សាប្រដាប់រំលាយអាហារឱ្យបានល្អ យើងត្រូវអនុវត្តដូចខាងក្រោម៖ a) បរិភោគអាហារច្រើនប្រភេទនិងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ ហើយរបបអាហារនោះត្រូវមានខ្លាញ់តិចនិងសែលុយឡូសច្រើន ។ បរិភោគអាហារឱ្យទៀងទាត់ ។ b) បរិភោគអាហារដែលសម្បូរជាតិស្ករដើម្បីបង្កើនថាមពល c) បរិភោគតាមសម្រួលកុំប្រញាប់ ហើយប្រកបដោយអារម្មណ៍ល្អ។ d) បរិភោគឱ្យល្មម គឺមិនត្រូវបរិភោគតាមការស្រេកឃ្លាន។ e) សម្រាកភ្លាមៗបន្ទាប់ពីបរិភោគរួចរាល់ f) ពិសាភេសជ្ជៈតិចតួចក្នុងពេលបាយ ព្រោះភេសជ្ជៈនឹងធ្វើឱ្យរសរំលាយអាហាររាវនិងបន្ថយសកម្មភាពរបស់វា។ g) សម្រាកបន្តិចក្រោយពេលបរិភោគបាយរួច។ h) ផឹកទឹកត្រជាក់ ទឹកកក ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីបរិភោគរួច i) បរិភោគអាហារដែលមានរសជាតិហិរញឹកញាប់ j) បន្ទោបង់លាមករាល់ថ្ងៃឱ្យទៀងពេល ព្រោះការទល់លាមកបណ្ដាលឱ្យមានការពុលទូទៅតែត្រូវចៀសវាងកុំប្រើថ្នាំបញ្ចុះច្រើនពេក។

ដើម្បីថែរក្សាធ្មេញឱ្យបានល្អ យើងត្រូវអនុវត្តដូចខាងក្រោម៖ a) ផឹកទឹកក្តៅ និងត្រជាក់លាយឡំគ្នាជារៀងរាល់ថ្ងៃ b) ផឹកកាហ្វេ ឬតែឱ្យញឹកញាប់ c) សម្អាតធ្មេញនឹងច្រាសដុសធ្មេញយ៉ាងតិច២ដងក្នុង១ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីបរិភោគអាហាររួច d) ត្រូវឧស្សាហ៍ញ៉ាំអាហារដែលមានជាតិស្ករសប្បនិម្មិត (Artificial sugar) e) កុំផឹកភេសជ្ជៈដែលមានជាតិស្កររៀងរាល់ថ្ងៃ f) ព្យាបាលធ្មេញគ្រប់ពេលដែលឈឺ g) ហាមកុមារកុំឲ្យបរិភោគស្ករច្រើនពេក h) ទម្លាប់កុំឲ្យក្មេងចាក់ធ្មេញ i) ទៅពិនិត្យធ្មេញនៅមន្ទីពេទ្យរាល់៦ខែម្ដង ។

a) ធ្មេញខូចបណ្តាលមកពីការពុកធ្មេញតាមវ័យ បម្រែបម្រួលសីតុណ្ហភាពរហ័សពេកនៃអាហារដែលបរិភោគ បាក់តេរីក្នុងមាត់បំប្លែងជាតិស្ករក្នុងកម្ទេចកម្ទីអាហារឲ្យឱ្យទៅជាអាស៊ីតដែលស៊ីកាចាធ្មេញ។ b) ធ្មេញខូចបណ្តាលមកពីកង្វះជាតិកាល់ស្យូម បម្រែបម្រួលសីតុណ្ហភាពរហ័សពេកនៃអាហារដែលបរិភោគ បាក់តេរីក្នុងមាត់បំប្លែងជាតិស្ករក្នុងកម្ទេចកម្ទីអាហារឲ្យឱ្យទៅជាអាស៊ីតដែលស៊ីកាចាធ្មេញ។ c) ធ្មេញខូចបណ្តាលមកពីក្តាំងជើងធ្មេញ បម្រែបម្រួលសីតុណ្ហភាពរហ័សពេកនៃអាហារដែលបរិភោគ បាក់តេរីក្នុងមាត់បំប្លែងជាតិស្ករក្នុងកម្ទេចកម្ទីអាហារឲ្យឱ្យទៅជាអាស៊ីតដែលស៊ីកាចាធ្មេញ។ d) ធ្មេញខូចបណ្តាលមកពីកង្វះការថែទាំ បម្រែបម្រួលសីតុណ្ហភាពរហ័សពេកនៃអាហារដែលបរិភោគ បាក់តេរីក្នុងមាត់បំប្លែងជាតិស្ករក្នុងកម្ទេចកម្ទីអាហារឲ្យឱ្យទៅជាអាស៊ីតដែលស៊ីកាចាធ្មេញ។

a) ធ្មេញមិនល្អបណ្តាលឱ្យខូចសុខភាព ព្រោះធ្មេញមិនល្អនាំឱ្យការទំពាអាហារមិនបានម៉ដ្ឋល្អធ្វើឱ្យប្រដាប់រំលាយអាហារធ្វើការតិចនិងហត់ខ្លាំងដែលបណ្តាលឱ្យឈឺក្រពះនិងពោះវៀន។ b) ធ្មេញមិនល្អបណ្តាលឱ្យខូចសុខភាព ព្រោះធ្មេញមិនល្អនាំឱ្យឈឺចាប់ ហើយទំពាអាហារមិនបានម៉ដ្ឋល្អ ធ្វើឱ្យប្រដាប់រំលាយអាហារធ្វើការច្រើននិងហត់ខ្លាំងដែលបណ្តាលឱ្យឈឺក្រពះនិងពោះវៀន។ c) ធ្មេញមិនល្អមិនបណ្តាលឱ្យខូចសុខភាពឡើយ ព្រោះធ្មេញមិនល្អមិនបង្កឲ្យឈឺចាប់ឡើយ ហើយការទំពាអាហារបានម៉ដ្ឋល្អធម្មតា ធ្វើឱ្យប្រដាប់រំលាយអាហារធ្វើការច្រើននិងហត់ខ្លាំងដែលបណ្តាលឱ្យឈឺក្រពះនិងពោះវៀន។ d) ធ្មេញមិនល្អបណ្តាលឱ្យខូចសុខភាព ព្រោះធ្មេញមិនល្អនាំឱ្យឈឺចាប់ ហើយទំពាអាហារមិនបានម៉ដ្ឋល្អ ធ្វើឱ្យប្រដាប់រំលាយអាហារធ្វើការតិចជាងមុនតែហត់ខ្លាំងដែលបណ្តាលឱ្យឈឺក្រពះនិងពោះវៀន។

១. តើធ្មេញដុះល្អជួយដល់ការរំលាយអាហារដូចម្ដេចខ្លះ? a) ធ្មេញដុះល្អជួយឱ្យយើងទំពាអាហារបានល្អិត។ការរំលាយអាហារឱ្យសព្វ ហើយយឺតៗមានសារៈសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជួយសម្រួលការរំលាយអាហារបែបមេកានិចនៅក្នុងក្រពះ និងពោះវៀន។ b) ធ្មេញដុះល្អជួយឱ្យយើងទំពាអាហារបានច្រើន ការរំលាយអាហារឱ្យសព្វហើយលឿនៗមានសារៈសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជួយសម្រួលដល់ការរំលាយអាហារបែបមេកានិចក្នុងក្រពះនិងពោះវៀន។ c) ធ្មេញដុះល្អជួយឱ្យយើងទំពាអាហារបានច្រើន ការរំលាយអាហារឱ្យសព្វហើយយឺតៗមានសារៈសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជួយសម្រួលដល់ការរំលាយអាហារបែបមេកានិចក្នុងក្រពះនិងពោះវៀន។ d) ធ្មេញដុះល្អជួយឱ្យយើងទំពាអាហារបានតិចតួច ការរំលាយអាហារឱ្យសព្វហើយលឿនៗមានសារៈសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជួយសម្រួលដល់ការរំលាយអាហារបែបមេកានិចក្នុងក្រពះនិងពោះវៀន។

ថ្លើមមានមុខងារដូចជា ៖ a) ថ្លើមផលិតទឹកប្រម៉ាត់ដែលចូលរួមក្នុងការរំលាយខ្លាញ់ក្នុងអាហារ b) ថ្លើមស្តុកវីតាមីន Cនិង E c) ថ្លើមត្រួតពិនិត្យជាតិស្ករនៅក្នុងឈាម d) ថ្លើមរំលាយជាតិខ្លាញ់ក្នុងខ្លួនមនុស្ស e) ថ្លើមបំបាត់ជាតិពុលនៅក្នុងឈាម f) ថ្លើមស្តុកជាតិដែក g) ថ្លើមរក្សាទុកអំបិលខនិជនានា h) ថ្លើមស្តុកវីតាមីន វីតាមីន A និង Dស្តុកក្នុងថ្លើមរហូតដល់សារពាង្គកាយត្រូវការវា i) ថ្លើមផលិតអរម៉ូននិងរសរំលាយអាហារនានា j) ថ្លើមផលិតប្រូតេអ៊ីនប្លាស្មាដូចជាភីប្រ៊ីណូសែន k) ថ្លើមផលិតកម្ដៅ

ថ្លើមទទួលឈាមពីប្រភពសំខាន់២ផ្នែក ៖ a) មួយផ្នែកបានពីបេះដូងសម្បូរដោយអុកស៊ីសែន។ b) មួយផ្នែកទៀតបានពីប្រដាប់រំលាយអាហារដែលឈាមសម្បូរដោយសារធាតុរ៉ែនិងវីតាមីន។ c) មួយផ្នែកបានពីសួតសម្បូរដោយអុកស៊ីសែន។ d) មួយផ្នែកទៀតបានពីប្រដាប់រំលាយអាហារដែលឈាមសម្បូរដោយអាហាររលាយ។

សារធាតុចិញ្ចឹមត្រូវបានប្រើប្រាស់ដូចជា៖ a) គ្លីកូសែន ជាខ្លាញ់ដែលត្រូវបានបំបែកដោយដំណើរការរំលាយអាហាររបស់ក្រពះ និងត្រូវស្តុកទុកក្នុងថ្លើមដើម្បីយកទៅប្រើប្រាស់នៅពេលក្រោយ។ b) ស្ករងាយ : នៅក្នុងឈាមស្ករធ្វើដំណើរទៅសាច់ដុំ ដើម្បីផ្ដល់ថាមពល។ ស្ករលើសត្រូវស្តុកទុកនៅក្នុងថ្លើមក្រោមទម្រង់ជាគ្លីកូសែន។ c) ប៉ិបទីត ជាប្រូតេអ៊ីនដែលត្រូវបានបំបែកនៅក្នុងពោះវៀនតូច។ d) អាស៊ីតអាមីនេ : នៅក្នុងឈាម អាស៊ីតអាមីនេធ្វើដំណើរទៅកាន់សរីរាង្គផ្សេងៗដើម្បីបង្កើតប្រូតេ-អ៊ីនសម្រាប់ការលូតលាស់និងការជួសជុល ។ អាស៊ីតអាមីនេខ្លះទៀតស្ថិតនៅក្នុងថ្លើមបង្កើតប្រូតេអ៊ីននៅក្នុងឈាម។ ឧទាហរណ៍ ភីប្រ៊ីណូសែនសម្រាប់កំណកឈាម។ អាស៊ីតអាមីនេលើសត្រូវបានបំបែកហើយផ្ដល់ជាថាមពល។ e) អំបិលខនិជ ជាសារធាតុរ៉ែដែលមាននៅក្នុងចំណីអាហារដែលយើងបរិភោគ ជាទូទៅវាមិនត្រូវបានបំបែកដោយប្រព័ន្ធរំលាយអាហារឡើយ តែវានឹងក្លាយទៅជាអ៊ីយ៉ុងសម្រាប់ជ្រាបចូលទៅកាន់កោសិកាដែលត្រូវការ។ f) វីតាមីន ...