ការប្រកាន់យកធម៌អធ្យាស្រ័យនិងធម៌សន្ដោសមានសារៈសំខាន់ណាស់ គឺធ្វើឱ្យជីវិតយើងមានភាពសុខសាន្ត សុភមង្គល សម្រាប់អនាគត។ យើងត្រូវបំបាត់គំនុំគុំកួនឱ្យអស់ពីសន្ដានចិត្ត ដោយជ្រើសរើសយកធម៌អធ្យាស្រ័យ និងបំបាត់ចោលការលោភលន់ហួសប្រមាណ ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យយើងប្រព្រឹត្តអំពើប្រាស់ចាកសីលធម៌ និងច្បាប់ផ្សេងៗរបស់សង្គម ។

ទស្សនព្រះពុទ្ធដែលទាក់ទងនឹងការអធ្យាស្រ័យនិងការសន្ដោស គឺ ការត្រេកអរ ការពេញចិត្តចំពោះវត្ថុដែលជារបស់ខ្លួន ដោយមិនចង់បានចង់មានហួសហេតុ។ ការសន្តោសព្រះពុទ្ធបានចែកជាបីគឺ
-សកេនសន្ដោសៈ សេចក្ដីត្រេកអរពេញចិត្តនឹងរបស់ដែលខ្លួនមាន ដូចជាត្រេកអរនិងទ្រព្យសម្បត្តិខ្លួន ប្រពន្ធកូន និង
ប្រទេសជាតិខ្លួន។
-សន្ដេកសន្តោសៈ សេចក្ដីត្រេកអរនឹងរបស់ដែលខ្លួនរកបាន។ ទ្រព្យសម្បត្តិដែលបានមកក៏ព្រោះតែយើងចេះស្វែងរក
ដោយភាពត្រឹមត្រូវ រកបានប៉ុន្មានគប្បីត្រេកអរត្រឹមប៉ុណ្ណោះ មិនចង់បានអ្វីហួសពីចំនួនដែលខ្លួនរកបាន ។
– សមេនសន្ដោសៈ សេចក្ដីត្រេកអររបស់ដែលគួរ ។ ចៀសវាងការស្វែងរកទ្រព្យដោយអំពើមិនគប្បី

ឥរិយាបថដែលបង្ហាញពីមនុស្សមានការអធ្យាស្រ័យនិងការសន្ដោសគឺ ការគោរពគ្នា ការយោគយល់ ការអត់ឱន ការយល់ចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមកទាំងកាយ វាយចារ ចិត្តនិងការ ត្រេកអរពេញចិត្តចំពោះវត្ថុដែលជារបស់ខ្លួនមាន ។

បានជាគេថាជនដែលធ្វើការវិនិច្ឆ័យដោយអគតិទៅលើអ្វីមួយ ដែលប្រែក្លាយពីភាពពិតទៅជាភាពមិនពិត ជននោះពុំអាចរកឃើញនូវសច្ចៈភាពអ្វីមួយឡើយ ផ្ទុយទៅវិញបែរជាបង្កើតឱ្យមានភាពស្មុគស្មាញក្នុងសង្គមកាន់តែច្រើនទៀតផង។
ព្រោះថាការវិនិច្ឆ័យដោយអគតិបង្កើតឱ្យមានភាពក្រេវក្រោធពីអ្នកជុំវិញខ្លួននិងរមែងនាំបុគ្គលនោះឱ្យទទួលទុក្ខវេទនា កម្មពៀរមិនចេះចប់ ។