ពណ៌នាអំពើពិធីមង្គលការ ឬ អាពាហ៍ពិពាហ៍ក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ៖ • ពិធីមង្គលការ នៅក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យខុសគ្នាទាំងស្រុងពីមង្គលការតាមទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីខ្មែរ ។ កូនកំលោះក្រមុំចំនួនពី៣ទៅ១០ គូក្នុងពិធីតូចហើយពិធីធំមានពី៣០ ទៅ ៥០ គូ ឬរហូតដល់ជាង១០០គូក៏មាន ។ ការរៀបការ គេរៀបចំប្រារព្ធឡើងក្នុងពិធីរួមក្នុងរាត្រីតែមួយ យុវជនយុវនាទីពុំអនុញ្ញាតឪ្យជ្រើសរើសគូស្រករតាមបំណងរបស់ខ្លួនឡើយ ។ អង្គការឬសង្គមគ្រួសារត្រូវរៀបចំដោយអង្គការដែលអះអាងថា ជាឪពុកម្ដាយរបស់មនុស្សគ្រប់រូប ។ • នារីមួយចំនួន ត្រូវបង្ខំឪ្យរៀបការជាមួយយុទ្ធជនពិការដែលរងបួសក្នុងសង្រ្គាម ។ បើគេហ៊ានជំទាស់និងងបំណងអង្គការគេរត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មដោយបញ្ចូនទៅការបញ្ជូនទៅការដ្ឋានដាច់ស្រយោលពីលំនៅស្ថាន ...

បទចម្រៀងជាតិនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាមានចំណងជើងថា “ បទនគររាជ “ ជាស្នាដៃសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត និពន្ធនាថ្ងៃទី ២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩៦១ ។

នៅក្នុងសម័យអាណានិគមនិយមបារាំង មានព្រះរាជាខ្មែរ៤អង្គដែលមានសោយរាជ្យរួមមាន ៖ • ព្រះបាទនរោត្តម (១៨៦០-១៩០៤) • ព្រះបាទសុវត្ថិ (១៩២៧-១៩៤១) • ព្រះបាទស៊ីសុវត្ត មុនីវង្ស (១៩២៧-១៩៤១) • ព្រះបាទសម្ព័ន្ធ សីហនុ (១៩៤១-១៩៥៥លើកទី១) ។

ប្រទេសកម្ពុជាធ្លាប់បានឆ្លងកាត់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដចំនួន៦លើករួចមកហើយគឺ ៖ • អាណត្តិទី១ គឺថ្ងៃទី ២៣-២៨ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ១៩៩៣ • អាណត្តិទី២ គឺថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩៩៨ • អាណត្តិទី៣ គឺថ្ងៃទី ២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៣ • អាណត្តិទី៤ គឺថ្ងៃទី២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨

បានជាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ បង្កើតអង្គការសង្គមរាស្រ្ដ និយមព្រោះ ៖ • ដើម្បីរៀបចំសង្គមថ្មីក្រោយពីរបបអាណានិគម • រៀបចំសេដ្ឋកិច្ចឪ្យបានរីកចម្រើន (បរទេស រដ្ឋ មូលដ្ឋាន) • កសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាល • អភិវឌ្ឍវិស័យវប្បធម៌ (សាលារៀន កីឡា…) • បង្កើតសមាជជាតិ (សមា មន្ដ្រីរាជការ ប្រជារាស្រ្ដ) បំបាត់អំពើពុករលួយ • ចង់អភិវឌ្ឍជាតិឪ្យដូចអារ្យប្រទេស • ដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិ និងដង្ហែតាមព្រះមហាក្សត្រ • ចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងបោះឆ្នោតជាសកលនៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៥៥ ...

រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋនិងមជ្ឈិមបក្សកុំម្មុយនីស្ដឆ្នាំ ១៩៧៦ ៖ រចនាសម័្ពន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋ ៖ • ខៀវ សំផន ជាប្រធានគណៈប្រធានរដ្ឋ ឬ ប្រមុខរដ្ឋ • នួន ជា ជាប្រធានសភាតំណាងប្រជាជនកម្ពុជា • ប៉ុល ពត ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រី • អៀង សារី ជាឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងការបរទេស • វ៉ន វ៉េត ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច • សុន ...

សមាគមន៍អាស៊ានមាន ១០ ប្រទេសគឺ ៖ • ព្រះរាជាណាចក្រថៃឡង់ដ៏ • សាធារណរដ្ឋហ្វីលីពីន • សហព័ន្ធម៉ាឡេស៊ី • សាធារណរដ្ឋសឹង្ហបុរី • ប្រុយណេដារុយសាឡឹម • សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម • សហព័ន្ធមីយ៉ាន់ម៉ា • សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ • ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពូជា ។

បានជាកម្ពុជាចាំបាច់ស្វែងរកកិច្ចការពារពីបារាំងដោយចុះសន្ធិសញ្ញាអាណាព្យាបាលជាមួយបារាំងព្រោះ ៖ • ប្រទេសកម្ពុជាកាន់តែចុះខ្សោយទៅៗ និងមានវិបត្តិផ្ទៃក្នុង • សៀម និងយួន ប៉ុងប៉ងលេបត្របាក់ទឹកដីខ្មែរដោយយកទន្លេមេគង្គ ធ្វើជាព្រំប្រទល់នៃប្រទេសទាំងពីរ • កម្ពុជាចង់បានមហាអំណាចអឺរ៉ុបណាមួយ (បារាំង) មកជួយការពារទឹកដី ពូជសាសន៍ខ្មែរ ។

ពណ៌នានយោបាយអព្យាក្រឹតនៅក្នុងរបបសង្គមរាស្រ្ដនិយម (ឆ្នាំ១៩៥៣-១៩៧០) ៖ មូលហេតុបណ្ដាលឪ្យកម្ពុជាអនុវត្តន៍នយោបាយអព្យាក្រឹត ៖ • អនុវត្តតាមសេចក្ដីសម្រេចរបស់សន្និសីទក្រុងហ្សឺណែវ ឆ្នាំ ១៩៥៤ ដែលស្នើរដោយសូវៀត និងចិន • កម្ពុជាចង់រួមរស់ដោយសន្ដិសហវិជ្ជមានជាមួយបណ្ដាប្រទេសនានាលើពិភពលោក ពិសេសប្រទេសជិតខាង ដើម្បីពង្រីងនយោបាយអព្យាក្រឹតរបបសង្គមរាស្រ្ដនិយមបាន ៖ • ១៨ មីនា ១៩៥៥ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅឥណ្ឌា សម្ដេចនរោត្តម សីហនុ បានចុះហត្ថលេខាជាមួយលោក នេរុ លើសេចក្ដីប្រកាសរួមមួយ គឺការរួមរស់នៅជាមួយគ្នាដោយសុខសន្ដិភាព • ១៨-២៤ ...

សង្រ្គាមនៅកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ១៩៧០-១៩៧៥ និងឆ្នាំ ១៩៧៩-១៩៩៨ និងរបបប្រល័យពូជសាសន៍កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (១៩៧៥­-១៩៧៩) មានផលវិបាកសម្រាប់កម្ពុជាដូចតទៅ ៖ ខាងសង្គម ៖ • សម្លាប់ជីវិតមនុស្សជាងបីលាននាក់ • បន្សល់ទុកអ្នករងរបូស ជនពិការ ក្មេងកំព្រា ស្រ្ដីមេម៉ាយ • បាត់បង់ធនធានមនុស្ស • ជួបនូវអនាធិបតេយ្យ ចោរកម្ម អំពើពុករលួយ អយុត្តិធម៌ • បំបាត់សិទ្ធិសេរីភាព ជំនឿ សាសនា ខាងសេដ្ឋកិច្ច ៖